Sebiha

Sebiha, Arapça ṣabīḥa (صبيحة) — ṣ-b-ḥ (sabah-olmak, aydınlanmak) kökünün dişil sıfat formu — sabah gibi parlak, sabah-aydınlığı gibi güzel kadın anlamlarına gelir. Sebahattin ve Bahattin ile aynı kök-ailesinden gelmekle birlikte Sebiha doğrudan ṣabīḥ-a sıfat-formundadır. Türkçede Sabiha ve Sebiha iki yazım varyantı olarak yerleşmiştir. En bilinen taşıyıcısı Sabiha Gökçen (1913-2001), Atatürk'ün manevi kızı, dünyanın ilk kadın savaş pilotu olarak Türk havacılığının kurucu figürlerindendir; İstanbul'un ikinci havalimanı (Sabiha Gökçen) onun adını taşır. 147 yıllık TÜİK derinliğiyle 2025'te #400 sıradadır.

Arapça ṣabīḥa (صبيحة), ṣ-b-ḥ ("sabah-olmak, aydınlanmak; ışıldamak") kökünün fa'īl veznindeki dişil sıfat formudur — sabah gibi parlak, sabah-aydınlığı gibi güzel kadın. Eril karşılığı ṣabīḥ (yakışıklı, parlak). Aynı kökten al-ṣabāḥ (sabah; Sabaheddin/Sebahattin — Ṣabāḥ al-Dīn compound), al-ṣubḥ (sabah-namazı, fecir; Sûratu al-Ṣubḥ — Felâk Suresi'nin alternatif-adı), al-miṣbāḥ (kandil — Nûr 24:35 al-miṣbāḥu fī zujājah), al-iṣbāḥ (aydınlanma — Fāliqu al-iṣbāḥ En'âm 6:96 "sabahı yarıp-açan"), al-tasbīḥ (tesbih — sabah-namazı bağlamında değil ama farklı kökten s-b-ḥ) türetilmiştir. al-ṣabāḥ sözcüğü Kur'an'da pek çok yerde geçer (Hûd 81, Tekvir 18, Tarık 17 vs.). Türk-İslam ad-koyma geleneğinde Sebiha / Sabiha dindar Anadolu ailelerinin sevdiği klasik kız adı oldu; Sabiha yazımı klasik-Arap söyleyişine yakın, Sebiha yazımı yumuşak-Anadolu söyleyişidir. Hz. Peygamber'in "Sabah-vakti rızık-arayışında olun; Allah ümmetimin sabah-saatlerini bereketlendirmiştir" (Tirmizî, Buyu' 6) hadisi sabah-vaktinin manevi-bereketinin İslamî zeminidir.