Belkız
Belkız İsminin Anlamı ve Kökeni
Belkıs, Arapça-İbranice Belkıs adından gelen ve "kraliçe, asil kadın" anlamlarına gelen bir kız adıdır. Bu adın tarihteki büyük taşıyıcısı, Süleyman Peygamber döneminde yaşamış efsanevi Saba Melikesi'dir; Kur'an Neml Suresi 27:23-44'te kıssası ayrıntılı anlatılır. Onun Hz. Süleyman'a teslim olma hikâyesi İslam edebiyatında bilgelik ve tövbe temalarının köklü örneklerindendir.
Arapça-İbranice Belkıs adı tartışmalı bir etimolojiye sahiptir; bazı dilbilimciler İbranice pilegeş (cariye, refika) kökünden, bazıları Sami bl (efendi, sahip) kökünden türetir. Klasik İslami kaynaklar adı Sebe' (Yemen) krallık unvanı olarak kabul eder. Türkçeye Osmanlı söyleyişinden Belkıs / Belkız biçimlerinde yerleşmiştir.
Popülerlik
Belkız, 1888'den itibaren TÜİK kayıtlarında Osmanlı-Anadolu ailelerinin sevdiği klasik kız adı şeklinde görünür. 20. yüzyıl boyunca Türk-İslam ailelerinde 200-500 sıralarında istikrarlı kaldı; 2025'te #401 sıradadır.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: Kur'an Neml Suresi 27:23-44'te Sebe' Melikesi'nin (adı zikredilmeden) Hz. Süleyman'a teslim oluşu uzun bir kıssa olarak anlatılır; 27:44'te eslemtu maa Süleymane lillahi rabbi'l-alemin (Süleyman ile birlikte alemlerin Rabbi Allah'a teslim oldum) sözüyle imanını ilan eder. Belkıs adı Kur'an'da geçmez; klasik tefsir geleneği (Taberi, İbn Kesir) ve İsrailiyyat rivayetleri adı taşır.
Kur'an-ı Kerim'de: Naml Suresi, 44. Ayet
Sebe-Melîkesi (Hz. Belkıs) dedi ki: 'Rabbim! Şüphesiz ben kendime zulmettim; Süleyman ile birlikte âlemlerin Rabbi olan Allah'a teslim oldum.'
Tarihi Figürler
Hz. Belkıs (Belkıs) — Sebe-Melikesi
Klasik İslami kıssa tarihi — Hz. Süleyman dönemi (MÖ 950 civarı)Kur'an'da Neml Suresi'nde anlatılan Sebe melikesidir; Hz. Süleyman'ın daveti üzerine hükümdarlığını ve inancını gözden geçirişiyle kıssalara konu olmuştur.
Uluslararası Karşılıkları
- ArapçaBilqīs
- İbranice (kıssa bağlamı)Malkat-Sebā
- FarsçaBilqīs
- UrducaBilqis
- Türkçe (diğer yazımlar)Belkıs / Belkız
Ünlü İsimdaşlar
Hz. Belkıs (Bilqīs) — Sebe-Melîkesi
Klasik İslamî kıssa tarihinde merkezî kraliçe figür; Sebe (Yemen) Melîkesi olarak Hz. Süleyman peygamberle ilişkisi Naml Sûresi 27:22-44 ayetlerinde detaylı işlenir. Kur'an'da *Bilkīs* adıyla geçmez (klasik İslamî sîret edebî geleneğinin rivayet bağlamı); *Innī vajadtu imra'atan tamlikuhum* (Naml 23) ile *aslamtu ma'a Sulaymāna* (Naml 44) kavramıdır. Klasik İslamî sîret rivayet söyleminde Hz. Süleyman ile evlendi (yan rivayet) ya da Sebe'ye dönüp orada hükmetti (alternatif yan rivayet) söz yapıları yer alır.