Gülsima
Anlam ve Köken
Gülsima, Pers compound: gül (Pers — "gül-çiçeği, klasik halk-Pers söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı") ve sīmā (Pers — "yüz, çehre, klasik halk-Pers söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı") söz-unsurlarının terkibinden gül-yüzlü, gül-çehreli, klasik halk-Pers-Türk divan-şiir-jargonunun söz-merkezindeki söz-yapısı anlamlarına gelir (bk. Sima maddesi yan-form söz-örgüsü kök-aile-detayı orada). TDK Kişi Adları Sözlüğü adın özel-anlam-yorumunu Gül yüzlü manasında nitelendirir. Aynı kök-ailesinden Gül (yan-form söz-yapısı; bk. Gül maddesi yan-form söz-örgüsü), Gülşen, Gülay, Gülbahar, Gülnur, Gülnaz, Gülçiçek (yan-form söz-yapısı; bk. Gülçiçek maddesi yan-form söz-örgüsü), Gülben (yan-form söz-yapısı; bk. Gülben maddesi yan-form söz-örgüsü), Gülfem, Güldeniz (yan-form söz-yapısı; bk. Guldeniz maddesi yan-form söz-örgüsü), Sîmâ (yan-form söz-yapısı; bk. Sima maddesi yan-form söz-örgüsü), Sîmin yan-örgüsü oluşur. Klasik halk-Pers-Türk divan-şiir geleneğinde gül-rū, gül-sîmâ — sevgili-yüzünün söz-merkezindeki söz-imge yan-bağlanır. 123 yıllık derin TÜİK tarihiyle 2025'te #369 sıradadır.
Pers compound Gülsima (گلسيما), iki söz-örgüsünün terkibinden yapılmıştır: gül ("gül-çiçeği; klasik halk-Pers söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı; aynı kök-ailesinden Gül, Gülşen — gül-bahçe, Gülay, Gülbahar, Gülnur, Gülnaz, Gülçiçek, Gülben, Gülfem — gül-ağız, Gülseren, Gülsen, Gül-rū — gül-yüz, Gül-andām — gül-yapı, Gül-istān — gül-bahçesi yan-form söz-yapıları yan-örgüsü; bk. Gül, Gülçiçek, Gülben, Guldeniz maddeleri yan-form söz-örgüsü") ve sīmā (Pers — "yüz, çehre; klasik halk-Pers söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı; aynı kök-ailesinden Sîmâ, Sîmin — gümüşten, Sîmâ-yı melekî — meleksî-yüz, Sîmâ-yı-yâr — sevgili-yüzü yan-form söz-yapıları yan-örgüsü; bk. Sima maddesi yan-form söz-örgüsü kök-aile-detayı orada — Bakara 2:273 taʿrifuhum bi-sīmāhum söz-merkezi yan-bağlamı, Fetih 48:29 sīmāhum fī wujūhihim min athari al-sujūd söz-merkezi yan-bağlamı") söz-unsurlarının birleşmesiyle oluşmuştur. TDK Kişi Adları Sözlüğü adın özel-anlam-yorumunu Gül yüzlü manasında nitelendirir. Klasik halk-Pers-Türk divan-şiir geleneğinde Hâfız Şîrâzî, Sa'dī, Câmî, Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî, Şeyh Galib gül-rū, gül-sîmâ — sevgili-yüzünün söz-merkezindeki söz-imge yan-bağlanır (klasik Pers divan-şiir-jargonunda gül-rū-yi yâr — gül-yüzlü-sevgili, gül-sīmā-yı 'aşk — gül-yüzlü-aşk söz-merkezi söz-imgeleri yan-bağlanır; bk. Hafız, Gazel, Celaleddin maddeleri yan-form söz-örgüsü). Türkçeye Osmanlı yumuşak-söyleyişiyle Gül-Sīmā / Gül-Sîmâ / Gülsima yan-formunda yerleşmiştir; özellikle Doğu-Anadolu, Güneydoğu-Anadolu, İç-Anadolu muhafazakâr-Yörük-Türkmen-yan-bağlamlı ailelerinin sevdiği zarif klasik kız adı oldu.
Popülerlik
Gülsima, 1902'den itibaren TÜİK kayıtlarında Doğu-Anadolu, Güneydoğu-Anadolu, İç-Anadolu muhafazakâr-Yörük-Türkmen-yan-bağlamlı ailelerinin sevdiği zarif klasik kız adı şeklinde görünür. 123 yıllık derin TÜİK tarihiyle (1902-2025) yükseliş trendinde 2025'te #369 sıradadır.
Popülerlik Trendi
SabitKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Uluslararası Karşılıkları
- FarsçaGül-Sīmā (گلسيما)
- Türkçe (yan-formlar)Gülsima / Gül-Sîmâ