Kıyasettin

قياس الدين

Kıyasettin ismi Arapça 'kıyas' — dinde kıyas-yapan, fakih anlamına gelir. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 2013: #516).

Kıyasettin İsminin Anlamı ve Kökeni

Kıyasettin, Arapça kökenli bir erkek adı olarak "dinin kıyas-alimi, dinin metodu" anlamına gelir. Klasik İslam fıkıhında "kıyas" Kur'an, sünnet ve icma'dan sonra dördüncü ana delil olarak fıkıh-usulünün temel kavramlarındandır; benzer durumların aynı hükümle değerlendirilmesi yöntemidir. Klasik fakih İmam Şafii (öl. 820) kıyası sistematikleştiren ilk fakihtir. TÜİK kayıtlarında Kıyasettin ismine ilk olarak 1917 yılında rastlanmaktadır; isim en yüksek sırasına (206.) yine bu yıl ulaşmıştır. Güncel olarak 2013 yılı verilerinde 516. sırayla listelenmektedir.

Kök "ölçmek, bir şeyi başkasına vurup denemek" demektir; Türkçede kıyaslamak, mukayese ve ölçek anlamındaki mikyas aynı aileden gelir. Ad, sonuna "dinin" tamlamasını alan Nizamettin, Şemsettin, Necmettin gibi geniş bir adlar kümesinin parçasıdır. En çok karıştırıldığı ad Gıyasettin'dir; o ad başka bir kökten, "yardım, imdat" anlamındaki gavstan gelir ve Selçuklu sultanlarının unvanı olarak bilinir.

Kıyasettin İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi

Kıyasettin, Arapça kökenli bir ad. İsim karakteri belirlemez — ama her adın, anlamından ve kullanım geçmişinden gelen bir çağrışım dünyası vardır. Kıyasettin isminde bunlar iki başlıkta toplanıyor:

Bilgelik

İsmin ilk akla getirdiği şey bilgelik: soğukkanlı, meraklı ve öğrenmeye açık bir zihin. Çevresindekilerin akıl danışmak için gittiği kişiyi tarif eder.

Aydınlık

Bu isim aydınlık bir karakterle anılır: güler yüzlü, umutlu, karanlığı büyütmeyen biri. Aydınlık burada şımarıklık değil, iyi niyetin görünen hâlidir.

Kıyasettin ismi sana ne kadar benziyor?7 kısa soru, bir dakika. Eğlencelik.

İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.

Deneyin

Size en yakın ismi bulalım

6 kısa soru, 30 saniye — zevkinize göre kişisel isim önerileri.

Teste Başla →

Popülerlik Hikâyesi

Kıyasettin, II. Meşrutiyet ve Mütareke yıllarının adlarından. TÜİK verilerinde 1917'ten itibaren görünür ve en yüksek konumuna kayıtların erken döneminde, 1917'te 206. sırada ulaşır. İlerleyen onyıllarda kullanımı seyrelmiş, 2013 itibarıyla 516. sıraya gerilemiştir.

Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik

Nadir
138.375.611.191719401960198020002013Doğum sıralaması

Grafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar

Türkiye'de Kaç Kişi Var?
0
kişi Kıyasettin ismini taşıyor
Türkiye'nin en yaygın 2.228. ismi
  • Yaklaşık her 44.000 kişiden biri
  • Nadir
Türkiye'nin en çok kullanılan isimleri listesini gör
Kaynak: TÜİK, Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi · 2026. Sayı, adı tam olarak “Kıyasettin” olanları kapsar; çift adlar (örn. Mehmet Emin, Ayşe Gül) ayrı sayılır.

Kıyasettin ismini eşin de sever mi?

İsim Eşleşmesi ile birlikte seçin — ikinizin de beğendiği isimler eşleşsin.

Eşinle dene →

Gökyüzü Atlası · Ücretsiz

Kıyasettin adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin

Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Kıyasettin adı ve anlamı altında.

Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.

Dini ve Manevi Bağlam

Kıyas dört parçadan kurulur: hükmü nasla bilinen asıl, hükmü aranan fer', ikisini birleştiren ortak illet ve varılan hüküm. Usûl kitaplarının klasik örneği şaraptır — yasağın illeti sarhoş edicilik sayılınca hüküm, aynı etkiyi yapan başka içeceklere de yürütülür. Yöntem tartışmasızca benimsenmiş değildir: Dâvûd ez-Zâhirî'nin kurduğu ve İbn Hazm'ın el-İhkâm'da savunduğu Zâhirî mezhebi, âyet ile hadisin açık lafzı dışında delil tanımayarak kıyası tümüyle reddetmiştir.

Benzer İslami adlar için:

Deneyin

Kıyasettin soyadınızla nasıl duruyor?

Soyadınızı yazın; ses akışını, ritmi ve anlam ilişkisini birlikte değerlendirelim.

Kıyasettin ile İsim Çiftleri

Kıyasettin ismiyle uyumlu ikinci isim önerileri: popüler kombinasyonlar, ses ve anlam uyumu.

Önerileri gör →

Benzer İsimler

Tümünü Gör →

Uluslararası Karşılıkları

  • Arapçaقياس الدين (Kıyâseddîn)

Sıkça Sorulan Sorular

Daha Fazla Keşfet