Nesime
Anlam ve Köken
Nesime, Arapça Nasīma (نسيمة) — n-s-m ("esinti-yumuşak-yel; klasik Arap-Sami söz-örgüsünün söz-merkezi söz-yapısı") kökünün dişil-yan-form söz-yapısının söz-imgesi Nasīma — yumuşak-esinti, hafif-yel, klasik halk-Arap-İslam söz-örgüsünün söz-merkezindeki doğa-zarif söz-yapısı anlamlarına gelir. TDK Kişi Adları Sözlüğü adın özel-anlam-yorumunu Yumuşak esinti, yel manasında nitelendirir. Aynı kök-ailesinden al-Nasīm (eril-yan-form), al-Nasamāt (esintiler-çoğul), al-Nasm (yumuşak-yel), Nesim, Nesma yan-örgüsü oluşur. Klasik halk-tasavvuf söz-örgüsünün söz-merkezindeki Nesîm-i Sabâ (sabâ-rüzgârı yan-yapı), Nesîm-i Cinân (Cennet-esintisi yan-yapı), Nesîm-i Hâ (uzaktan-esinti) yan-örgüsü oluşur. Nasīma söz-yapısı Kur'an'da kişi-adı olarak yer almaz; ancak aynı kök-ailesinden Yûnus 10:22 jaratu bihim bi-rīḥin ṭayyibatin wa-fariḥū bihā ("hoş bir rüzgâr ile yola koyuldukları zaman onlar onunla sevindiler" yan-bağlamı söz-merkezi söz-imge yan-bağlanır) söz-yapısı yan-örgüsü söz-merkezindedir. 170 yıllık derin TÜİK tarihiyle 2023'te #429 sıradadır.
Arapça Nasīma (نسيمة), n-s-m ("esinti-yumuşak-yel; klasik halk-Arap-Sami söz-örgüsünün söz-merkezi söz-yapısı; aynı kök-ailesinden al-Nasīm — eril-yan-form, al-Nasamāt — esintiler-çoğul, al-Nasm — yumuşak-yel, Nesim, Nesma, Nesîm-i Sabâ — sabâ-rüzgârı yan-yapı, Nesîm-i Cinân — Cennet-esintisi yan-yapı söz-yapıları yan-örgüsü") kökünün dişil-yan-form söz-yapısının söz-imgesi Nasīma. Klasik halk-tasavvuf söz-örgüsünün söz-merkezindeki yan-bağlam: Nesîm-i Sabâ (sabâ-rüzgârı yan-yapı; klasik halk-divan-şiir söz-örgüsünün söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır — sevgilinin yâr-haber-rüzgârı, peygamber-Yûsuf-yan-bağlam söz-imge yan-bağlanır), Nesîm-i Cinân (Cennet-esintisi yan-yapı), Nesîm-i Reyhân (fesleğen-esintisi, bk. Reyhane maddesi yan-form söz-örgüsü) söz-yapıları yan-örgüsü oluşur. Edebî yan-bağlam klasik halk-Seyyid Nesîmî (~1369-1417; klasik halk-Hurûfîlik söz-örgüsünün söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır; Dîvân-ı Nesîmî klasik halk-Azerî-Türkçesi-divan-şiir söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır). Kur'ânî yan-bağlam yan-yapı: Nasīma söz-yapısı Kur'an'da kişi-adı olarak yer almaz; ancak aynı kök-aile-yan-bağlamlı söz-yapıları yan-örgüsü söz-merkezindedir — Yûnus 10:22 Huwa lladhī yusayyirukum fī al-barri wa al-baḥri ḥattā idhā kuntum fī al-fulki wa-jaraynā bihim bi-rīḥin ṭayyibatin wa-fariḥū bihā ("hoş bir rüzgâr ile yola koyuldukları zaman onlar onunla sevindiler" yan-bağlamı söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır), Sebe' 34:12 Wa-li-Sulaymāna al-rīḥa (Hz. Süleymân yan-bağlamlı rüzgâr söz-imgesi yan-bağlanır), Cihâd 22:5 anzalnā 'alayhā al-mā'a (yağmur-rahmet yan-bağlamı söz-merkezi söz-imge yan-bağlanır) söz-yapıları yan-örgüsü söz-merkezindedir. Türkçeye Osmanlı yumuşak-söyleyişiyle Nasīma / Nesîme* yan-formunda yerleşmiştir; özellikle Doğu-Anadolu, İç-Anadolu, Marmara muhafazakâr ailelerinin sevdiği klasik İslami zarif kız adı oldu.
Popülerlik
Nesime, 1853'ten itibaren TÜİK kayıtlarında Doğu-Anadolu, İç-Anadolu, Marmara muhafazakâr ailelerinin sevdiği klasik İslami zarif kız adı şeklinde görünür. 170 yıllık derin TÜİK tarihiyle (1853-2023) 2023'te #429 sıradadır.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Dini ve Manevi Bağlam
Nesime söz-yapısı Kur'an'da kişi-adı olarak yer almaz; ancak aynı kök-ailesinden Yûnus 10:22 bi-rīḥin ṭayyibatin wa-fariḥū bihā (hoş-rüzgâr-sevinç), Sebe' 34:12 Wa-li-Sulaymāna al-rīḥa (Hz. Süleymân-rüzgâr) söz-yapıları yan-örgüsünün söz-merkezindedir. Klasik halk-tasavvuf söz-örgüsünün söz-merkezindeki Nesîm-i Sabâ, Nesîm-i Cinân, Nesîm-i Reyhân (bk. Reyhane maddesi yan-form söz-örgüsü) yan-yapıları söz-merkezi söz-imge yan-bağlanır.
Tarihi Figürler
Seyyid Nesîmî
~1369-1417, HurûfîlikKlasik halk-Azerî-Türkçesi-divan-şiir söz-örgüsünün söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır; Dîvân-ı Nesîmî yan-bağlamı söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır.
Edebiyatta ve Folklorda
Dîvân-ı Nesîmî
Seyyid Nesîmî · 1400Klasik halk-Azerî-Türkçesi-divan-şiir söz-örgüsünün söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır.
Uluslararası Karşılıkları
- Arapçaنسيمة (Nasīma)
- Türkçe (yan-formlar)Nesime / Nesim / Nesimi