Adil

Adil, Arapça 'ādil (عادل) — '-d-l (adalet, denge) kökünden — "adaletli, doğruluktan ayrılmayan, hakkını veren" anlamını taşır. Aynı kökten al-'Adl (Allah'ın esma'sından — Adil, Adaletli), al-'adāla (adalet — kavram olarak), al-mu'addil (denge-kuran), al-i'tidāl (itidal, denge) türetilmiştir. Kur'an'da al-'adl terimi pek çok yerde geçer; en bilinen ayet Nahl 16:90 innallāha ya'muru bil-'adli wa'l-iḥsān ("Allah adaleti ve iyiliği emreder"). 175 yıllık derin TÜİK tarihiyle 2025'te #404 sıradadır.

Arapça 'ādil (عادل), '-d-l ("adalet, denge; doğru-davranış") kökünün etken sıfat-fiil formudur — "adaletli, denge-içinde olan, hakkını veren." Aynı kökten al-'Adl (Allah'ın esma'sından — Adil, mutlak-adalet sahibi), al-'adāla (adalet — soyut kavram), al-i'tidāl (itidal, denge), ta'dīl (eşitleme, ayarlama; modern Türkçedeki tâdil — değişiklik), al-mu'addil (denge-veren), al-mu'tadil (orta-yolu seçen) türetilmiştir. al-'adāla İslam siyaset-ahlak felsefesinin merkez kavramlarındandır; Hz. Ömer'in al-Fārūq (Hak ile bâtılı ayıran) lakabı ve Hz. Ali'nin adâlet-i şer'iyye uygulamaları İslam-tarihinde adâlet-pratiğinin somut örnekleri olarak yer alır. Türkçeye Osmanlı dini-edebî yoluyla Adil (yumuşak söyleyişle) yerleşmiştir.