Aybüke

Aybüke, Türkçe ay (gökyüzündeki ay; aynı zamanda güzellik benzetmesi) ve büke (Eski Türkçe "el değmemiş, evlenmemiş genç kız, bakire") sözcüklerinin birleşiminden "ay gibi güzel, saf-temiz genç kız" anlamını taşır. Modern Türkçenin Türkçü-romantik adlandırma geleneğinin ürünüdür; Aybike ile aynı kökten gelen iki paralel yazımdan biridir. 1970'lerden TÜİK kayıtlarında izlenir; 2025'te #40 sırada, gizli hazine statüsünde özel bir konum tutar.

Aybüke iki Eski Türkçe unsurun birleşimidir: ay (Köktürk yazıtlarından bugüne kadar süren temel sözcük; gökyüzündeki ay'ı gösterir, aynı zamanda ay yüzlü benzetmesinde güzellik standardıdır) ve büke (Divânu Lugâti't-Türk'te bükä = "el değmemiş, evlenmemiş genç kız, bakire" olarak kayıtlıdır). Birlikte Ay-büke = "ay yüzlü saf kız." Aynı kelimenin diğer yazımı Aybike; ses uyumuna göre büke/bike değişir. Modern Türkçe ad olarak Cumhuriyet sonrası Türkçü-romantik dalgada (Ümit Yaşar Oğuzcan, Yahya Kemal kuşağının kız adlarına yönelmesiyle) yerleşmiştir.