Aynizeliha, Arapça Ayn-ı Zeliha, yani 'Zeliha pınarı' adından gelir; ad Urfa'nın ortasında kutsal sayılan pınarı anar. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 2013: #522).
Deneyin
Aynizeliha İsminin Anlamı ve Kökeni
Aynizeliha, Arapça Ayn-ı Zeliha, yani 'Zeliha pınarı' adından gelen bir kız adıdır; aynı ad halk ağzında kaynaşarak Anzılha biçimini de almıştır. Arapçada ayn hem 'göz' hem 'pınar, kaynak' demektir. Ad, Urfa'nın ortasında kutsal sayılan pınardan gelir: yerel geleneğe göre Zeliha, Hz. İbrahim'in annesinin adıdır ve pınarın bulunduğu yer İbrahim'in doğum yeri kabul edilir. Ad, kutsal suyun bereketini bir kız çocuğuna dilek olarak taşır. TÜİK kayıtlarında Aynizeliha ismine ilk olarak 1864 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1869 yılında 183. sırayla zirvesine çıkmıştır. En son 2013 yılı verilerinde 522. sırayla görülmüştür.
Aynizeliha, Ayn-ı Zeliha tamlamasının yazıya olduğu gibi geçmiş biçimidir: ayn (göz; pınar, kaynak) ve Zeliha. Arapça ayn tek sözcükte 'göz', 'su kaynağı' ve 'bir şeyin aslı, kendisi' anlamlarını birleştirir; aynen (tıpatıp), ayan (apaçık) ve muayene (gözle inceleme) aynı köktendir. Bu adda kastedilen 'pınar' anlamıdır. Adın ikinci öğesi Zeliha, İslam edebiyatında daha çok Hz. Yusuf kıssasındaki Züleyha ile bilinir. Pınarın kutsallığı İslam'dan çok eskidir: Antik Çağ'da Kalirrhoe adıyla bilinen kaynak o dönemde de kutsal sayılıyordu. Konuşma dilinde ad kısalıp kaynaşarak Anzılha ve Anzelha biçimlerini almıştır; Urfa ve çevresinde 19. yüzyıldan beri kayıtlarda görünür.
Bu ay çok bakılan kız isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 26 Eylül – 23 Ekim
Aynizeliha İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
Bir adın insanı belirlediğini söyleyemeyiz; ama adların taşıdığı çağrışımlar kültürel olarak paylaşılır ve gerçektir. Arapça kökenli Aynizeliha isminde öne çıkan iki özellik:
Maneviyat
İsmin ilk akla getirdiği şey maneviyat: kuşaklar boyu aynı çağrışımla verilmiş, dinî hafızada yeri olan bir ad. Türk isim geleneğinin en köklü katmanlarından biri.
Doğa Sevgisi
Mevsimi, havayı, toprağı gündelik hayatın parçası sayan bir karakter. Doğa sevgisi burada manzara beğenmek değil, ritmini oradan almak.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
Aynizeliha, Urfa'daki kutsal Ayn-ı Zeliha pınarının adını taşıyan ve 19. yüzyıl kayıtlarından tanıdık bir kız adıdır. 1869'da 183. sırayla zirvesini gördükten sonra 20. yüzyıl boyunca yavaş yavaş geri çekilmiş, 1960'lardan sonra 500. sıralar dolayında seyrek bir ad olarak kalmıştır; güncel kayıtlarda (2013) 522. sıradadır. Aynı ad, halk ağzında kaynaşmış Anzılha biçimiyle de yaşar; bu biçim günümüzde de kayıtlarda görünmeyi sürdürür.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 180.000 kişiden biri
- Çok nadir — 500 kişiden az
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Aynizeliha adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Aynizeliha adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Dini ve Manevi Bağlam
Ad, Urfa'daki Hz. İbrahim geleneğine bağlanır. Yerel geleneğe göre Hz. İbrahim Urfa'da doğmuştur; kent merkezindeki kutsal pınarın bulunduğu yer onun doğum yeri sayılır ve pınar, İbrahim'in annesinin adıyla Ayn-ı Zeliha diye anılır. Hz. İbrahim, Kur'an'da adıyla anılan ve 'Allah'ın dostu' (Halilullah) diye bilinen peygamberdir; Urfa bu yüzden yüzyıllardır bir ziyaret kentidir. Zeliha adı İslam edebiyatında ise daha çok Hz. Yusuf kıssasındaki Züleyha ile bilinir: kıssa Kur'an'da Yusuf Suresi'nde (12) bütünüyle anlatılır ve "ahsenü'l-kasas" (kıssaların en güzeli) diye nitelenir; Züleyha'nın aşkı klasik tasavvufta beşeri aşktan ilahi aşka geçişin simgesi olarak yorumlanır.
Benzer İslami adlar için:
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- Arapçaعين زليخا