Burç ismi “Yıldız burcu; kale burcu” anlamına gelir. Kur'an-ı Kerim'de Bürûc Suresi'nde geçen bir isimdir.
Deneyin
Burç İsminin Anlamı ve Kökeni
Burç, Arapça kökenli bir erkek adıdır; hem kale surlarının yüksek kulesi hem de gökyüzündeki on iki takımyıldızdan her biri anlamına gelir. Kur'an-ı Kerim'in 85. suresi Büruc Suresi adını bu sözcükten alır ve "Burçlar sahibi göğe andolsun!" yeminiyle açılır. Müfessirler buradaki burçları gökteki on iki burç (Esed/Aslan, Seretan/Yengeç, Hut/Balık gibi), büyük yıldızlar ya da göğün kaleleri diye yorumlar. Sözcük Hicr 16 ve Furkan 61'de de göğün burçları için geçer; Nisa 78'de ise 'sağlam kaleler' anlamındadır. TÜİK kayıtlarında Burç ismine ilk olarak 1965 yılında rastlanmaktadır. İsim, en güncel veri olan 2024 yılında 449. sırayla kendi zirvesindedir.
Arapça burc (kule, hisar; zodyak burcu), Aramice burga yoluyla Eski Yunanca pyrgos (kule) sözcüğünden alınmıştır; Almanca Burg (kale) da aynı Hint-Avrupa kökündendir. Sözcük önce surların yüksek kulesini anlatıyordu; zamanla gökyüzündeki on iki takımyıldızın da adı oldu. İslam astronomisinde el-buruc zodyağın on iki burcunu anlatır; Türkçe gündelik dilde burç hem astrolojik burç ("benim burcum Yengeç") hem mimari kale kulesi ("İstanbul surlarının burçları") anlamında kullanılır. Sözcüğün çoğulu buruc, Kur'an'ın 85. suresi Büruc Suresi'ne adını verir. Arapçada aynı harflerden kurulan teberrüc ("süslenip gösteriş yapma", Ahzab 33:33) sözcüğü de bu aileye bağlanır.
Bu İsmin Yer Aldığı Listeler
Bu ay çok bakılan erkek isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 11 Ekim – 7 Kasım
Burç İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
Bir adın insanı belirlediğini söyleyemeyiz; ama adların taşıdığı çağrışımlar kültürel olarak paylaşılır ve gerçektir. Arapça kökenli Burç isminde öne çıkan tek bir özellik:
Aydınlık
Aydınlık, bu ismin taşıdığı en sıcak nitelik. Girdiği ortamı canlandıran, umudunu kolay kaybetmeyen, çevresine iyi gelen bir varlık. Türkçede bu nitelik ışıkla anlatılır.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
Burç 1965'te 521. sırayla kayıtlara girdi. Kentli ailelerde 1970'lerden itibaren rağbet gören bir ad oldu, ama hiçbir zaman geniş kitlelere yayılmadı: 1965'ten 2015'e kadar, yarım yüzyıl boyunca, 480 ile 565. sıralar arasında, az sayıda bebeğe verilen bir ad olarak kaldı; bu dönemin en iyi yılı 1967'deki 480. sıradır. 2016-2023 yıllarında listede görünmedi. 2024'te 449. sırayla yeniden kayıtlara girdi; bu, adın bugüne dek gördüğü en iyi sıradır.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 190.000 kişiden biri
- Çok nadir — 500 kişiden az
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Burç adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Burç adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: el-Burc (burç, gök kalesi) klasik İslami söyleyişte çift katmanlı bir kavramdır. Kur'an'ın 85. suresi Büruc Suresi başlığını bu kavramdan alır; 85:1 ayeti "Burçlar sahibi göğe andolsun" (ve's-semai zati'l-buruc) ifadesiyle başlar. Klasik İslam astronomi geleneğinde burc (zodyak burçları) gözlem astronomisinin temel kavramlarındandır. Aynı zamanda burc mimari anlamıyla kale burcu, yüksek yapı anlamlarına gelir.
Kur'an-ı Kerim'de: Bürûc Suresi, 1. Ayet
Burçlar sahibi göğe andolsun!
Benzer İslami adlar için:
Edebiyatta ve Folklorda
Kur'an-ı Kerim — Büruc Suresi 85
Büruc Suresi (85. sure) "Burçlarla dolu göğe andolsun" (ve's-semâi zâti'l-burûc) yeminiyle açılır; surenin adı da bu sözcükten gelir. Burûc, burç sözcüğünün çoğuludur; müfessirler onu büyük yıldızlar, takımyıldızlar ya da göğün kaleleri diye yorumlamıştır.
Varyantlar
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- Arapçael-Burc (البرج)
- FarsçaBorc
- Türkçe (diğer yazımlar)Burç / Burc