Çağdaş

Çağdaş, Türkçe çağ (zaman, dönem) ve -daş (ortak, paydaş) öğelerinin birleşmesinden oluşan ve "aynı çağda yaşayan; modern" anlamlarını taşıyan bir erkek adıdır. Aynı -daş sonlu ortaklık adlarının (yoldaş, arkadaş, vatandaş, sırdaş, kardeş) öz Türkçe ad-tabakası örneklerindendir. Cumhuriyet sonrası Türk Dil Kurumu dil reformu döneminin türettiği soyut-kavram adlarındandır; Arapça muasır (çağdaş, modern) sözcüğünün öz Türkçe karşılığı olarak yerleşmiştir. Modernite, muasırlık kavramının doğrudan Türkçe karşılığı olduğu için Cumhuriyet Türk modernleşme bilincinin söyleyişte merkez yere sahiptir.

Türkçe çağdaş — "aynı çağda yaşayan; modern, güncel, zamanın içinde bulunan" anlamındaki Türkçe öz kelimedir. Çağ (zaman, dönem, devir) kök kelimesinden -daş arkadaşlık eki ile türev — aynı çağı paylaşan arkadaş. Aynı kök ailesinden çağ (devir), çağdaşlık (modernlik), çağdışı (anakronik), yaşıt (eş-anlamlı) kelimeleri türer. Cumhuriyet TDK reformları sonrası muasır (Arapça) ve modern (Batı-dilli) kelimelerinin Türkçe öz alternatifi olarak üretildi. Atatürk'ün Muasır medeniyetler seviyesinin üzerine çıkmak hedef cümlesinin Türkçeleştirilmesinde çağdaş medeniyet tamlaması Cumhuriyet değer sözlüğünün temel kavramı haline geldi.