Egemen ismi “Buyruğunu yürüten, bağımlı olmayan, hükümran” anlamına gelir. Türkiye'de yaygın olarak tercih edilen bir isimdir (TÜİK 2025: #90).
Deneyin
Egemen İsminin Anlamı ve Kökeni
Egemen, 'buyruğunu yürüten, kimseye bağımlı olmayan, hükümran' anlamına gelen Türkçe bir erkek adıdır. Sözcük Dil Devrimi yıllarında, 1935'te üretildi: Fransızca hégémon sözcüğü örnek alınmış, sözcük Eski Türkçe metinlerde geçen ege (ağa, ağabey) sözüyle açıklanmıştır. Kısa sürede egemenlik ve egemen devlet gibi kullanımlarla siyasetin temel sözcüklerinden biri oldu. Ad, çocuğa kendi yolunu çizen, güçlü bir kişilik dileğini taşır. TÜİK kayıtlarında Egemen ismine ilk olarak 1947 yılında rastlanmaktadır. İsim, 2020 yılında 51. sırayla zirvesine çıkmıştır. Güncel olarak 2025 yılı verilerinde 90. sırayla listelenmektedir.
Egemen, Dil Devrimi'nin yeni sözcük üretme çalışmalarından çıkmıştır ve 1935'te ortaya konmuştur. Sözcüğün sesi ve anlamı büyük olasılıkla Fransızca hégémon'dan esinlenmiştir; Fransızcadaki bu sözcük, Yunancada 'önder, yol gösteren' anlamındaki hegemon'dan gelir ve bugün hegemonya sözcüğünde de yaşar. Sözcük Türkçe içinde Eski Türkçe metinlerde keşfedilen ege (ağa, ağabey) sözüyle açıklanmış, sonundaki -men de öğretmen ve yönetmen sözcüklerinde görülen ek olarak okunmuştur. Egemen, Osmanlıca hâkimiyet karşılığında kullanılan egemenlik biçimiyle siyasal dilin temel kavramlarından biri oldu. Ad olarak da tuttu: 1940'ların sonunda kayıtlara girdi, 2020'de 51. sıraya kadar yükseldi.
Bu ay çok bakılan erkek isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 26 Eylül – 23 Ekim
Egemen İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
İsimler kişiliği tayin etmez; yine de her ad, hem anlamı hem de taşıdığı tarih yüzünden belli özellikleri akla getirir. Egemen deyince öne çıkan iki özellik:
Asalet
İsmin ilk akla getirdiği şey asalet — ağırbaşlı, saygı gören, sesini yükseltmeden kendini kabul ettiren bir duruş.
Kararlılık
Ağırlığını taşıyan, taşıyamadığında da bırakıp gitmeyen bir karakter. Bu adlarda güç, sesin yüksekliğiyle değil, sözün tutulmasıyla ölçülür.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
Egemen, Cumhuriyet'in milli egemenlik söyleminin yerleşmesiyle birlikte 1947'den itibaren TÜİK kayıtlarında görünür. Uzun yıllar sınırlı bir çevrede kullanılan ad, 2010 sonrası Türkçe anlamlı erkek adlarına artan ilgiyle hızla yükseldi ve 2020'de 51. sırayla zirvesine ulaştı. Sonraki yıllarda bir miktar geriledi; 2025'te 90. sıradadır ve hâlâ en çok tercih edilen yüz erkek adı arasında yer alır. Adın asıl çekiciliği, egemenlik sözcüğünün taşıdığı bağımsızlık ve güç anlamından gelir.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
DüşüyorGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 2.800 kişiden biri
- Orta yaygınlıkta
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Egemen adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Egemen adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Edebiyatta ve Folklorda
1924 Anayasası ve Cumhuriyet söylemi
Hâkimiyet bilâ kayd ü şart milletindir — Mustafa Kemal Atatürk'ün bu ilkesi 1924 Anayasası'nda da yer aldı; Dil Devrimi'nden sonra Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir biçimini aldı ve TBMM Genel Kurul salonunda bu biçimiyle yazılıdır. Egemen kelimesinin Türk Cumhuriyetçi bilinçteki kurucu ifadesi budur; modern Türk ailelerinde isim, milli egemenlik fikrinin sembolik bir tercihi olarak değerlendirilir.
Ünlü İsimdaşlar
Egemen Korkmaz
Türk profesyonel futbolcu (1982-); stoper olarak Bursaspor, Trabzonspor ve Fenerbahçe savunmasında uzun yıllar oynamış, A Millî Takım'da forma giymiştir.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- Türkçe (anlam karşılığı)Hükümdar / Hükümran
- İngilizceSovereign / Lord
- AzericeEgemen / Hökmran