Nasır

Nasır, Arapça Nāṣir (ناصر) — n-ṣ-r (yardım-etmek; zafer-vermek) kökünden ism-i fâ'il — yardımcı, yardım-eden, manevî-yardım-yansıtan mü'min anlamlarına gelir. TDK Kişi Adları Sözlüğü adın özel-anlam-yorumunu Yardımcı, yardım eden manasında nitelendirir. Aynı kök-ailesinden al-Naṣr ("yardım, zafer; klasik İslamî sîret-cengî söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı; Kur'an'ın Sūrat al-Naṣr — Nasr Sûresi 110 yan-bağlamlı söz-yapısı; Idhā jā'a naṣru'llāhi wa al-fatḥ — "Allah'ın yardımı ve fetih geldiğinde" yan-bağlamlı söz-yapısı; bk. Fettah, Fetiye maddeleri yan-form söz-örgüsü"), al-Naṣīr ("yan-form söz-yapısı; klasik halk-Arapça söz-yapısı; al-Walī wa al-Naṣīr — velî-ve-yardımcı yan-form söz-yapısı; bk. Hadi maddesi söz-örgüsü yan-bağlamı"; Furkan 25:31 Wa-kafā bi-rabbika hādiyan wa-naṣīrā — "Rabbin yol-gösterici ve yardımcı olarak yeter"), naṣara / yanṣuru ("yardım-etti / yardım-eder"; Âl-i İmrân 3:160 In yanṣurkumu'llāhu fa-lā ghāliba lakum wa-in yakhdhulkum fa-man dhā lladhī yanṣurukum min ba'dih wa-'alā'llāhi fa-l-yatawakkali al-mu'minūn — "Eğer Allah size yardım-ederse, sizi yenebilecek hiçbir-kimse yoktur"), al-Anṣār ("yardımcılar — klasik İslamî sîret-edebî söz-örgüsünde al-Anṣār — Hz. Peygamber'i Mekke-hicretinden-sonra Medine'de barındıran Müslüman-grubun onursal-onursal-yan-form söz-yapısı; bk. Ensar maddesi yan-form söz-örgüsü"), al-Manṣūr ("manṣur, zafer-edilmiş; klasik İslamî sîret-cengî söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı; al-Manṣūr al-'Abbāsī — Abbâsî halifesi 754-775, klasik halife-tarih söz-örgüsünün söz-imgesi yan-bağlanır") yan-örgüsü oluşur. Âl-i İmrân Suresi 3:160'ın In yanṣurkumu'llāhu fa-lā ghāliba lakum — "Eğer Allah size yardım-ederse, sizi yenebilecek hiçbir-kimse yoktur" yan-bağlamlı söz-yapısı klasik İslamî tevekkül-yardım söz-yapısının söz-merkezi söz-yapısı. 161 yıllık derin TÜİK tarihiyle 2025'te #434 sıradadır.

Arapça Nāṣir (ناصر), n-ṣ-r ("yardım-etmek; zafer-vermek; klasik Arap-Sami söz-örgüsünde yardım-zafer kök-ailesinin merkez söz-yapısı") kökünden ism-i fâ'il — yardımcı, yardım-eden, manevî-yardım-yansıtan mü'min. TDK Kişi Adları Sözlüğü adın özel-anlam-yorumunu Yardımcı, yardım eden manasında nitelendirir. Aynı kök-ailesinden al-Naṣr ("yardım, zafer; klasik İslamî sîret-cengî söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı; Kur'an'ın Sūrat al-Naṣr — Nasr Sûresi 110 yan-bağlamlı söz-yapısı; Idhā jā'a naṣru'llāhi wa al-fatḥ wa-ra'ayta al-nāsa yadkhulūna fī dīni'llāhi afwājan fa-sabbiḥ bi-ḥamdi rabbika wa-staghfirhu innahu kāna tawwābā — "Allah'ın yardımı ve fetih geldiğinde, insanların gruplar-halinde Allah'ın dînine girdiklerini gördüğünde, Rabbini hamd-ile tesbîh-et ve O'ndan istiğfar-et; şüphesiz O, çok-tövbe-kabul-edendir" yan-bağlamlı söz-yapısı klasik İslamî sîret-fetih-jargonunun söz-merkezi söz-yapısı; bk. Fettah, Fetiye maddeleri yan-form söz-örgüsü"), al-Naṣīr ("yan-form söz-yapısı; klasik halk-Arapça söz-yapısı; al-Walī wa al-Naṣīr — velî-ve-yardımcı yan-form söz-yapısı; bk. Hadi maddesi söz-örgüsü yan-bağlamı"; Furkan 25:31 Wa-kadhālika ja'alnā li-kulli nabiyyin 'aduwwan mina al-mujrimīna wa-kafā bi-rabbika hādiyan wa-naṣīrā — "Rabbin yol-gösterici ve yardımcı olarak yeter" yan-bağlamlı söz-yapısı), naṣara / yanṣuru ("yardım-etti / yardım-eder; klasik halk-Arapça"; Âl-i İmrân 3:160 In yanṣurkumu'llāhu fa-lā ghāliba lakum wa-in yakhdhulkum fa-man dhā lladhī yanṣurukum min ba'dih wa-'alā'llāhi fa-l-yatawakkali al-mu'minūn — "Eğer Allah size yardım-ederse, sizi yenebilecek hiçbir-kimse yoktur; eğer sizi yardımsız-bırakırsa O'ndan başka kim size yardım-edebilir? Mü'minler ancak Allah'a tevekkül-etsinler" — Uhud-Savaşı yan-bağlamlı söz-yapısının söz-merkezi söz-yapısı; klasik İslamî tevekkül-yardım söz-yapısının söz-merkezi söz-yapısı; Muhammed 47:7 Yā ayyuhā lladhīna āmanū in tanṣurū'llāha yanṣurkum wa-yuthabbit aqdāmakum — "Eğer Allah'a yardım-ederseniz, size yardım-eder ve ayaklarınızı sağlamlaştırır" yan-bağlamlı söz-yapısı klasik İslamî karşılıklı-yardım söz-yapısının söz-merkezi söz-yapısı), al-Anṣār ("yardımcılar — klasik İslamî sîret-edebî söz-örgüsünde al-Anṣār — Hz. Peygamber'i Mekke-hicretinden-sonra Medine'de barındıran Müslüman-grubun onursal-onursal-yan-form söz-yapısı; Tevbe 9:100 Wa al-sābiqūna al-awwalūna mina al-muhājirīna wa al-anṣār — "Önderlerden, ilkler-Muhâcir ve Ansâr olanlar"; bk. Ensar maddesi yan-form söz-örgüsü kök-aile-detayı orada"), al-Manṣūr ("manṣur, zafer-edilmiş; klasik İslamî sîret-cengî söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı; Abū Ja'far al-Manṣūr — ikinci Abbâsî halifesi 754-775, klasik halife-tarih söz-örgüsünün söz-imgesi yan-bağlanır; Bağdat-şehrinin kurucusu yan-bağlamı"), al-Naṣrāniyy ("Hıristiyan; klasik halk-Arapça söz-yapısı yan-form"), al-istinṣār (yan-form söz-yapısı; yardım-isteme), al-mantaṣir (yan-form söz-yapısı), al-Manāṣir (yan-form söz-yapısı; klasik halk-Arapça) yan-örgüsü oluşur. Âl-i İmrân Suresi 3:160'ın In yanṣurkumu'llāhu fa-lā ghāliba lakum — "Eğer Allah size yardım-ederse, sizi yenebilecek hiçbir-kimse yoktur" yan-bağlamlı söz-yapısı klasik İslamî tevekkül-yardım söz-yapısının söz-merkezi söz-yapısı; klasik İslamî sîret-cengî söz-örgüsünde Uhud-Savaşı (625) sonrası nâzil-olan ayet yan-bağlanır. Tarihsel-referansları arasında klasik Mısır-Memlûk söz-örgüsünün söz-merkezindeki figür Cemâl Abdünnâsır ("Jamāl 'Abd al-Nāṣir", 1918-1970 — Mısır cumhurbaşkanı 1956-1970, klasik Arap-milliyetçi söz-örgüsünün söz-merkezindeki figür yan-bağlanır), klasik Eyyûbî söz-örgüsünün söz-merkezindeki figür Sultan Nâṣir Ṣalâḥ al-Dīn (Selâhaddin Eyyûbî'nin onursal-yan-bağlamı; bk. Selahaddin maddesi söz-örgüsü), klasik Memlûk söz-örgüsünün söz-merkezindeki figür Sultan Nâṣir Muḥammad ibn Qalāwūn (1285-1341 — Memlûk-Bahrî sultanı yan-bağlanır) yer alır. Türkçeye Osmanlı yumuşak-söyleyişiyle Nâsır / Nasır / Nāṣir yan-formlarında yerleşmiştir.