Nezahat

KızArapçaGeleneksel

Anlam ve Köken

Nezahat, Arapça nazāha (نزاهة) — n-z-h (temiz, pak olmak; haramdan uzak durmak) kökünden — "ahlak temizliği, dürüstlük, içsel-paklık" anlamlarını yansıtır. Aynı kökten nazīh (temiz, pak), al-tanzīh (Allah'ı eksiklik-sıfatlardan tenzih etme — kelam terimi), munazzah (tenzih edilmiş, eksiklikten arındırılmış) türetilmiştir. al-Tanzīh İslam-kelam geleneğinin temel teknik terimlerinden biri olarak Allah'ın insan-sıfatlarından münezzeh olduğunu ifade eder. Türk-İslam dindar ailelerin sevdiği klasik kız adlarındandır. 128 yıllık TÜİK derinliğiyle 2025'te #398 sıradadır.

Arapça nazāha (نزاهة), n-z-h ("temiz-pak olmak; haramdan-eksiklikten uzak durmak") kökünden gelir; "ahlak temizliği, dürüstlük, paklık" anlamlarını taşır. Aynı kökten nazīh (etken sıfat — temiz, pak; Türkçe nezih sıfatı), al-tanzīh (İslam-kelam geleneğinin temel terimi: Allah'ı eksiklik-insan sıfatlarından tenzih etme), al-munazzah (tenzih edilmiş — Allah'ın sıfatlarından), al-mutanazzih (münzevî, dünyadan yüz çevirmiş), al-nuzhah (mesire — manevî-temiz hava-soluk yeri) türetilmiştir. al-Tanzīh karşıtı al-tashbīh (Allah'ı insana benzetme) İslam kelamının temel ikilisidir; Sünni cumhur tanzīh'i tercih eder, Allah'a benzeyen hiçbir şey yoktur (Şura 42:11) ayetinin temelinde. Nezahat kişi-adı olarak bu manevî-saflık niyetinin somutlaşmasıdır.

Popülerlik

Nezahat, 1898'den itibaren TÜİK kayıtlarında dindar Osmanlı saray-elit-dini-eğitim çevrelerinin sevdiği klasik kız adı olarak görünür. 20. yüzyıl boyunca dindar Türk-İslam ailelerinde 200-500 sıralarında istikrarlı kaldı; 2025'te #398 sıradadır.

Popülerlik Trendi

Yükseliyor
1.304.607.1874190019251950197520002025Sıralama

Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar

Dini ve Manevi Bağlam

İslam: al-Nazāha (paklık, temizlik), Hz. Peygamber'in "Temizlik imanın yarısıdır" (Müslim, Tahara 1) hadisiyle bağlanan İslamî temizlik-ahlak çerçevesinin parçasıdır.) ile al-nazāha (paklık-dürüstlük) yakın akrabadır ama ikisi farklı kategorileri ifade eder: ilki dış-fiziki temizlik, ikincisi iç-ahlâki paklık. Nezahat adı çocuğa iç-ahlak temizliği niyetini yakıştırma anlamı taşır.

Edebiyatta ve Folklorda

İslam kelam geleneği — *al-tanzīh* doktrini

al-Tanzīh İslam kelamının (Eş'arî, Mâturidî, Mu'tezile) temel teknik terimidir; Allah'ı insan-sıfatlarından arındırma anlamına gelir. Şura 42:11 laysa ka-mithlihi shay' ("O'nun benzeri hiçbir şey yoktur") ayeti tanzih-doktrinin Kur'anî temelidir. Nezahat sözcüğü bu doktrinin manevî yansımasını taşır.

Uluslararası Karşılıkları

  • ArapçaNazāha (نزاهة)
  • FarsçaNazāhat
  • UrducaNazahat

Benzer İsimler

Tümünü Gör →

Sıkça Sorulan Sorular

Daha Fazla Keşfet