Şehmus, Şeyh Musa adının Kürtçede kaynaşmış biçimidir; Mardin'de kabri ziyaret edilen mutasavvıf Şeyh Musa'nın adından gelir. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 2025: #398).
Deneyin
Şehmus İsminin Anlamı ve Kökeni
Şehmus, Şeyhmus adının bir yazımıdır ve 'Şeyh Musa' demektir: Arapça şeyh (manevi önder, tarikat büyüğü) sözcüğü ile Hz. Musa'nın adı Kürtçede kaynaşarak tek bir ada dönüşmüştür. Ad, Abdülkadir Geylani'nin talebesi olduğu rivayet edilen Mardinli mutasavvıf Şeyh Musa'dan gelir; kabri Mardin'in Yüce (Şêxan) köyündedir ve şifa ya da çocuk dileğiyle ziyaret edilir. Ad Türkçede Şeyhmus, Şıhmus ve Şehmuz yazımlarıyla da kullanılır. TÜİK kayıtlarında Şehmus ismine ilk olarak 1854 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1855 yılında 82. sırayla zirvesine çıkmıştır. Güncel olarak 2025 yılı verilerinde 398. sırayla listelenmektedir.
Şehmus, Şeyh Musa adının konuşma dilinde kaynaşmış biçimidir; Kürtçede Şêxmûs diye söylenir. İlk parçası Arapça şeyh, 'yaşlı, saygın kişi' ve tasavvufta 'tarikat önderi, mürşit' demektir; ikinci parçası Kur'an'da en çok anılan peygamberlerden Hz. Musa'nın adıdır. Ad, bir velinin unvanıyla birlikte anılan adından doğmuştur: rivayete göre Abdülkadir Geylani'nin talebesi olan Şeyh Musa b. Mahin el-Merdini'nin kabri, Mardin merkeze bağlı Şêxan (Yüce) köyündedir ve büyük kalabalıklarca şifa ya da doğurganlık dileğiyle ziyaret edilir. Adın yayılması bu veliye duyulan saygıyla açıklanır. Ad 'şah' sözcüğüyle değil 'şeyh' sözcüğüyle kurulmuştur; Şeh- yazımı, şeyh sözcüğünün söyleyişte kısalmasından gelir.
Bu ay çok bakılan erkek isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 26 Eylül – 23 Ekim
Şehmus İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
Şehmus, Kürtçe ve Arapça kökenli bir ad. İsim karakteri belirlemez — ama her adın, anlamından ve kullanım geçmişinden gelen bir çağrışım dünyası vardır. Şehmus isminde bunlar iki başlıkta toplanıyor:
Bilgelik
İsmin ilk akla getirdiği şey bilgelik: soğukkanlı, meraklı ve öğrenmeye açık bir zihin. Çevresindekilerin akıl danışmak için gittiği kişiyi tarif eder.
Maneviyat
Taşıyanına her seslenişte tekrarlanan bir anlam. Maneviyat burada gösterişli bir dindarlık değil, gündelik hayatın içine yerleşmiş sessiz bir aidiyet.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
Şehmus kayıtlara 1854'te 109. sırayla girdi; en yüksek konumuna 1855'te 82. sırayla ulaştı. Ardından uzun ve kesintisiz bir düşüş eğilimine girdi. 1900'de 209., 1950'de 323. sırada yer aldı. 2025 itibarıyla 398. sıradadır.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Bölgesel Yoğunlaşma · TÜİK 2025
Şehmus, 81 ilin ilk 30 listesinde yalnızca Batman'da görünüyor — orada Türkiye ortalamasına göre 2,6 kat daha yaygın.
Oran, ismin o ildeki payının Türkiye genelindeki payına bölümüdür. Yaşayan nüfus verisidir; yeni doğan sıralaması değildir.
- Yaklaşık her 6.600 kişiden biri
- Orta yaygınlıkta
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Şehmus adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Şehmus adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: Şehmus adı, tasavvuf geleneğinde saygın bir veliye, Mardinli Şeyh Musa'ya duyulan sevgiden doğmuştur. Şeyh unvanı tasavvufta müritlerine yol gösteren manevi önderi anlatır; rivayete göre Şeyh Musa, Kadiri tarikatının kurucusu Abdülkadir Geylani'nin talebesidir. Mardin'deki kabri bugün de ziyaret edilen bir yerdir. Adın ikinci parçası Hz. Musa, Kur'an'da en çok anılan peygamberlerdendir ve Allah'la konuşan peygamber olarak Kelimullah diye anılır.
Benzer İslami adlar için:
Varyantlar
Şehmus İsmi En Yaygın Hangi İllerde?
TÜİK 2025 verilerine göre Şehmus isminin en çok kullanıldığı iller.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- KürtçeŞêxmûs
- ArapçaŞeyh Musa
- TürkçeŞeyhmus
- Türkçe (diğer yazımlar)Şıhmus / Şehmuz