Utku ismi “Üstünlük, zafer” anlamına gelir. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 2010: #517).
Utku İsminin Anlamı ve Kökeni
Utku, Eski Türkçe utuğ/utku sözcüğünden gelen ve "zafer, galibiyet, başarı" anlamlarını taşıyan öz Türkçe bir addır. Cumhuriyet sonrası Türk Dil Kurumu dil reformu döneminin öne çıkardığı kavramsal duygu-değer adlarındandır; Onur, Zafer, Övünç, Sevinç ile aynı türetim ailesindendir. Yusuf Has Hacib'in Kutadgu Bilig (1069) eserinde utku sözcüğü halihazırda zafer anlamında kullanılır. Hem kız hem erkek çocuklara verilebilen üniseks bir tercihtir; ancak çoğunlukla erkek adı olarak kayıt görür. TÜİK kayıtlarında Utku ismine ilk olarak 1936 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1936 yılında 348. sırayla zirvesine çıkmıştır. Son olarak 2010 yılı verilerinde 517. sırada yer almıştır.
Türkçe utku, "zafer, kazanç, galibiyet, başarı" demektir; öz Türkçe bir sözcüktür. Cumhuriyet'in Dil Devrimi sürecinde Türk Dil Kurumu, Arapça kökenli zafer ve galibiyet sözcüklerine karşılık bu biçimi önerdi. Kaynağı Eski Türkçedeki ut- (kazanmak, yenmek) fiilidir; aynı fiilden gelen utmak (yenmek, kazanmak) sözcüğü de Türkçede kayıtlıdır. Modern Türkçede utku daha çok askeri ve edebi yazı dilinde geçer. Hem kız hem erkek çocuklara verilebilen adlardandır.
Utku İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
Utku, Türkçe kökenli bir ad. İsim karakteri belirlemez — ama her adın, anlamından ve kullanım geçmişinden gelen bir çağrışım dünyası vardır. Utku isminde bunlar iki başlıkta toplanıyor:
Kararlılık
Kararlılık, bu ismin en görünür yanı. Sözünü tutan, başladığı işi bitiren, zorlukta geri adım atmayan bir duruş. Türkçede bu nitelik çoğu zaman dayanıklılıkla birlikte düşünülür: yorulmayan, kendi ayakları üzerinde duran.
Cesaret
Kimsenin gönüllü olmadığı anda öne çıkan ve sonucunu da üstlenen bir tavır. Cesaretin ölçüsü burada gürültü değil, atılan adım.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Deneyin
Size en yakın ismi bulalım
6 kısa soru, 30 saniye — zevkinize göre kişisel isim önerileri.
Popülerlik Hikâyesi
Utku, 2000'ler Türkiye'sinin Türkçe öz üniseks zafer kavram ad dalgasının parçası olarak 2010'da #517 ile zirvesine ulaştı. Türk milliyetçi kültürel atmosferin 2000-2010 döneminde Türkçe öz zafer kahramanlık çağrışımlı isimlere yönelişinin örneklerinden biridir. 2010'da #517 sırada — klasik Türkçe üniseks kavramsal adların orta üst kullanım seviyesinde yerini koruyor.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 520.000 kişiden biri
- Çok nadir — 500 kişiden az
Utku ismini eşin de sever mi?
İsim Eşleşmesi ile birlikte seçin — ikinizin de beğendiği isimler eşleşsin.
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Utku adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Utku adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Edebiyatta ve Folklorda
Cumhuriyet öz Türkçe zafer karşılığı
1932Utku — Türk Dil Devrimi'nin (1932) ardından TDK'nin Arapça zafer karşılığı olarak Eski Türkçe utku (yengi, zafer) sözcüğünden geri türettiği bir kelimedir; Cumhuriyet öz Türkçe söyleyişinin başarılı türetimlerinden olup hem yer adı (Utku Mahallesi) hem kişi adı olarak yaygınlaşmıştır.
Modern Kültürde
Utku Coşkun
Oyuncu · 1994Türk dizi oyuncusu (d. 1994). 2010'lar-2020'ler Türk dizi sektörünün genç erkek oyuncularından biri; çeşitli TV yapımlarında rol aldı.
Deneyin
Utku soyadınızla nasıl duruyor?
Soyadınızı yazın; ses akışını, ritmi ve anlam ilişkisini birlikte değerlendirelim.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- Türkçe (kaynak)Utku
- Azerbaycan TürkçesiUtqu