Adar

Adar, Kürtçe adar (mart ayı; ateş) sözcüğünden gelir ve "mart ayı; ateş, alev, pırıltı" anlamlarına gelir. Kurmancî Kürtçesinde yılın üçüncü ayının adı olan bu kelime, Zazacada ise adır (ateş) biçimiyle korunur ve baharın gelişiyle yanan ateş çağrışımını birleştirir. Aynı kelimenin uzak bir akrabası İbranice Adar ay adı olup Babilce Addaru'dan gelir; bu dolaylı dilbilimsel bağlantı, ismin farklı Orta Doğu geleneklerindeki kullanımının ortak köklerini yansıtır.

Adar kelimesi iki farklı ama birbiriyle akraba dilsel çizgiyi barındırır. Kürtçe çizgi: Kurmanci Kürtçesinde Adar yılın üçüncü ayının (Mart) adıdır; Zazaca ve Sorani Kürtçesinde adir/agir "ateş, alev" anlamına gelir ve aynı kökten türer. İran dil ailesindeki adar/atar (ateş, ocak ateşi) Avestaca atar kökünden gelir — Zerdüşt geleneğinin merkezi kavramı olan kutsal ateş aynı köktendir. Bu anlamıyla Adar hem takvimsel (Mart = bahar, yenilenme) hem doğa öğesi (ateş = yaşam, sıcaklık) çağrışımını taşır. İbranice çizgi: Eski Ahit'te Adar Yahudi takviminin 12. ayının adıdır — Purim bayramı bu aydadır. İbranicedeki bu kullanım Babilce Addaru (Sumer-Babil takviminin 12. ayı) üzerinden gelir. Türkçede özel ad olarak kullanımı 1980'ler sonrası Güneydoğu Anadolu Kürt kökenli adlandırma akımıyla başlamıştır.