Alaeddin
Alaeddin ismi “Dinin yüceliği, dinin yükseliği” anlamına gelir. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 2025: #439).
Alaeddin İsminin Anlamı ve Kökeni
Alaeddin, Arapça 'Ala' ed-Din (dinin yüceliği) sözcüklerinin birleşiminden gelen klasik bir erkek adıdır. -eddin sonlu onursal lakap geleneğinin tipik bir örneğidir. Tarihte en bilinen taşıyıcısı Anadolu Selçuklu Sultanı I. Alaeddin Keykubad'dır (1190-1237, saltanat 1220-1237) — Selçuklu altın çağının kurucusu, Konya-Sivas-Erzurum hattındaki büyük yapıların ve Alanya-Sinop kalelerinin banisidir. Halk hikâyesi Alaeddin'in Lambası (Binbir Gece Masalları) da ismin kültürel taşıyıcısıdır.
Arapça alâ (yücelik) ile ed-dîn (din) birleşince "dinin yüceliği" çıkar. Bu, hükümdarlara ve alimlere verilen onur lakaplarının en tanınmış kalıbıdır; Nureddin ve Selahaddin de aynı yapıdadır. Alaaddin, Alattin ve Aladdin aynı adın yazım kardeşleridir — Binbir Gece'nin lambalı kahramanı da aslında bu adı taşır. En güçlü tarihî taşıyıcısı, 1220-1237 arasında hüküm süren Anadolu Selçuklu sultanı I. Alâeddin Keykubad'dır; Alanya kalesi ile Kızıl Kule onun dönemindendir.
Popülerlik Hikâyesi
Alaeddin, klasik Osmanlı yazımıyla Alaeddin — TÜİK kayıtlarında 1867'den itibaren yer alan en köklü Osmanlı erkek adlarından biridir. Anadolu Selçuklu altın çağının kurucusu I. Alaeddin Keykubad'ın (1190-1237) tarihsel ağırlığı adın kültürel taşıyıcısıdır. 19. yüzyıl ortasında zirvede iken modern dönemde kademeli olarak geri çekilmiş; halk söyleyişindeki Alâttin / Alâddin yan biçimlerinin hesaba katılmasıyla toplam kullanım hâlâ klasik dindar ailelerde sürmektedir.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 44.000 kişiden biri
- Nadir
Alaeddin ismini eşin de sever mi?
İsim Eşleşmesi ile birlikte seçin — ikinizin de beğendiği isimler eşleşsin.
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: ala (yücelik) Kur'an'da doğrudan bu biçimde geçmez ancak aynı ulüv kökünden türeyen Allah'ın Esmaü'l-Hüsnasından el-Ali (Yüce) Bakara 2:255 Ayetü'l-Kürsi'de zikredilir. Dinin yüceliği tabiri klasik İslami söyleyişinin köklü onursal kavramlarındandır.
Tarihi Figürler
I. Alaeddin Keykubad
Anadolu Selçuklu dönemi, 1190-1237Anadolu Selçuklu Sultanlığı'nın en güçlü hükümdarıdır. Saltanat dönemi (1220-1237) Selçuklu kurumsallaşmasının zirve dönemini oluşturur; Alaeddin Camii, Alaeddin Tepesi (Konya) ve Alaeddin Hanı (Alanya) gibi mimari eserler onun adıyla anılır. Anadolu'nun Türkleşme ve İslamlaşma süreçlerinin kurucu sultanlarındandır.
Deneyin
Alaeddin soyadınızla nasıl duruyor?
Soyadınızı yazın; ses akışını, ritmi ve anlam ilişkisini birlikte değerlendirelim.
Size en yakın ismi bulalım
6 kısa soru, 30 saniye — zevkinize göre kişisel isim önerileri.
Ünlü İsimdaşlar
Sultan Alâ' al-Din Keykubâd I
Anadolu Selçuklu altın çağının merkezî pâdişâhı. Konya-başkent dönemi, Alâeddin-Câmii (Konya) ve Alâeddin-Kâlesi (Alanya) yapı mirasının söz; mimarî, edebî, ilmî bakımdan klasik Anadolu Selçuklu altın çağının merkezî yer tutar.
Alâ' al-Din Atsız ibn Muhammed
Hârizmşahlar hanedanının kurucu sayılan hükümdarı; babası Kutbüddin Muhammed'in 1127'deki ölümü üzerine Hârizmşah oldu, 30 Temmuz 1156'da öldü. Sultan Sencer'e bağlılıkla başlayıp Cend ve Mangışlak'ı alarak Hârizm'in bağımsızlığının temellerini attı.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- Arapça'Alā' al-Dīn
- Farsça'Alāuddīn
- Urduca/HintAlauddin
- İngilizce/AvrupaAladdin / Aladin
- Türkçe (diğer yazımlar)Alâeddin / Alâaddin / Alaeddin