Aliekber
Aliekber İsminin Anlamı ve Kökeni
Aliekber, Arapça 'Ali' (yüce) ve 'Ekber' (en büyük) kelimelerinin birleşiminden oluşan ve 'yüce ve en büyük' anlamına gelen bir erkek adıdır. İsim, Hz. Hüseyin'in büyük oğlu olup 680'de Kerbela'da şehid edilen Hz. Ali el-Akbar'a (~644-680) göndermede bulunur; klasik Şii-Ehl-i Beyt geleneğinin tanınan figürlerindendir. TÜİK kayıtlarında Aliekber ismine ilk olarak 1874 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1885 yılında 158. sırayla zirvesine ulaşmıştır. Güncel olarak 2024 yılı verilerinde 449. sırayla listelenmektedir.
Arapça Ali + Ekber bileşik adı, Ali (yüce, ulu — Hz. Ali'nin adı) ve Ekber (en büyük) sözcüklerinin birleşmesinden "yüce ve en büyük" anlamına gelir. Klasik Şii-Ehl-i Beyt gelenekte Hz. Hüseyin'in büyük oğlu Hz. Ali el-Ekber (~644-680) için kullanılan onursal birleşimdir; Kerbela olayında (680) şehit edilen genç sahabidir. Allahu Ekber (Allah en büyüktür) ifadesi de aynı ekber kökünden gelir.
Popülerlik
Aliekber, klasik Şii-Alevi gelenekteki Hz. Ali el-Ekber sevgisiyle pekişmiş kültürel saygınlık taşıyan bir erkek adıdır; Türk-Alevi-Bektaşi aile geleneğinin köklü tercihlerindendir.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: Hz. Ali el-Ekber (~644-680), Hz. Hüseyin'in büyük oğlu ve Hz. Peygamber'in büyük torunlarından biridir. Kerbela savaşında (10 Muharrem 61 / 10 Ekim 680) babası Hz. Hüseyin'in safında Emevi ordusuna karşı şehid edildi. Klasik Şii-Alevi gelenekte Ehl-i Beyt-i Resul (Hz. Peygamber'in soyu) sevgisinin merkez figürlerindendir. Allahu Ekber (Allah en büyüktür) tekbir formülü Müslümanların günlük namaz ve dua uygulamasının en temel söyleyişidır; Kur'an İsra 17:111 ayeti "De ki: Hamd,... evlat edinmemiş olan Allah'a aittir;... O'nu büyük büyük tekbir ile yücelt" ifadesiyle bu kavramı kurar.
Tarihi Figürler
Hz. Ali el-Ekber ibn el-Huseyn
~644-680, Medine-KerbelaHz. Hüseyin\'in büyük oğlu ve Hz. Peygamber\'in büyük torunlarındandır. Kerbela savaşında (10 Muharrem 61 / 10 Ekim 680) babasının safında Emevi ordusuna karşı şehid edildi. Klasik Şii-Alevi gelenekte Ehl-i Beyt-i Resul sevgisinin merkez figürlerindendir; Türk-Alevi-Bektaşi gülbanklarında (dua formüllerinde) adı sıkça zikredilir.
Uluslararası Karşılıkları
- Arapça'Alī al-Akbar
- FarsçaAli-Akbar
- Türkçe (diğer yazımlar)Aliekber / Ali Ekber
Ünlü İsimdaşlar
Hz. 'Alī al-Akbar ibn al-Ḥusayn
Hz. Hüseyin'in oğlu, Hz. Peygamber'in dedesi ilişkili; klasik Karbala 680 (10 Muharrem 61 H.) şehit bağlamı söz; klasik Şiî Sufi Anadolu geleneğinin bir kavramıdır.