Bihter

Bihter, Farsça bihtar sözcüğünden gelen bir kız adıdır; bih ("iyi, hayır") köküne -tar karşılaştırma eki eklenerek türetilmiştir. Klasik Pers şiir edebi söyleminde bihtar sevgilinin estetik üstünlüğü için kullanılan zarif bir niteleme taşır. Türkçeye Halid Ziya Uşaklıgil'in (1866-1945) ünlü romanı Aşk-ı Memnu (1899) kahramanı Bihter Ziyagil ile birlikte modern edebi bilince yerleşmiştir. 2008-2010 yıllarındaki Aşk-ı Memnu TV dizisi (başrol Beren Saat) adın yeni kuşak görünürlüğüne büyük katkı yapmıştır. 1901'de 256. sırayla zirvesine ulaşmıştır.

Pers bihtar, bih (iyi) sıfatının karşılaştırma derecesidir; -tar eki Hint-İran karşılaştırma ekidir, Türkçe -rak / -rek (yumuşak rak, sert rek) eki ile aynı işlevsel kalıba sahiptir. Aynı kök ailesinden bihtarin (en iyi), bih yar (iyi yar, iyi sevgili), bihruz (iyi günlü, mutlu) gelir. Klasik divan şiirinde bihtar sevgilinin diğer güzellerden üstünlüğü için kullanılan zarif bir tabirdir. Halid Ziya Uşaklıgil'in Aşk-ı Memnu (1899-1900 Servet-i Fünun dergisinde tefrika edildi) romanı modern Türk edebiyatının ilk gerçekçi psikolojik aşk romanlarından biridir; Bihter karakteri Türk edebiyat belleğinin köklü kadın figürlerindendir. 2008-2010 Aşk-ı Memnu TV dizisi (Kanal D) adın 21. yüzyıl popüler görünürlüğüne damgasını vurmuştur.