Gülizar ismi “Gül yanaklı; gül bahçesi gibi güzel” anlamına gelir. 1850 yılında 49. sıraya kadar yükselen isim, 2025 TÜİK verilerine göre 357. sırada yer alıyor.
Deneyin
Gülizar İsminin Anlamı ve Kökeni
Gülizar, iki ayrı birleşimin buluştuğu bir kız adıdır: Farsça gülzar 'gül bahçesi' demektir; gül ile Arapça izar (yanak) sözcüklerinden kurulan gül-izar ise 'gül yanaklı' anlamına gelir. Gülüzar söyleyişiyle aynı addır. Divan şairleri iki sözün ses benzerliğiyle oynamış, gül bahçesini sevgilinin yüzüne taşımıştır. Anadolu'da kuşaklar boyu sevilmiş, Şah İsmail ile Gülizar halk hikâyesiyle de anılan klasik gül adlarındandır (Gülbahar, Gülnur, Gülay gibi). TÜİK kayıtlarında Gülizar ismine ilk olarak 1850 yılında rastlanmaktadır; isim en yüksek sırasına (49.) yine bu yıl ulaşmıştır. Güncel olarak 2025 yılı verilerinde 357. sırayla listelenmektedir.
Gülizar'ın arkasında birbirine çok benzeyen iki birleşim vardır. Birincisi Farsça gülzar sözcüğüdür: gül ile yer bildiren -zar ekinden kurulur ve 'gül bahçesi' demektir; lalezar (lale bahçesi) aynı yapıdadır. İkincisi gül-izar'dır: Farsça gül ile Arapça izar (yanak) birleşir ve 'gül yanaklı, al yanaklı' anlamını verir; Türk Dil Kurumu adı bu anlamla, Farsça ve Arapça bir birleşim olarak kaydeder. Klasik şiirde iki terkip arasındaki ses benzerliği ustaca işlenir. Gül-hizar gibi biçimler ikinci anlama işaret eder; bazı biçimlerde ise gül-i zer (altın gül) ya da gül-i ser (başın gülü) kastedilmiş olabilir. Söz, Türk musikisinde bir sesin adı olarak da geçer.
Bu İsmin Yer Aldığı Listeler
Bu ay çok bakılan kız isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 26 Eylül – 23 Ekim
Gülizar İsminin 2 Farklı Anlamı
Gül bahçesi
Farsça (gül + -zar)Sondaki -zar eki Farsçada yer bildirir; gülizar gül yetişen yer, gül bahçesi demektir. Aynı ek lalezar ve çayır anlamındaki sebzezar sözcüklerinde de vardır. Bu okuyuş bir mekân imgesi taşır.
Gül yanaklı güzel
Farsça-Arapça (gül + izar)Gül ile Arapça izar (yanak) sözcüklerinden kurulan gül-izar, yanağı gül gibi olan sevgiliyi anlatır. Divan şairleri bu sözü gülzar (gül bahçesi) ile ses benzerliği içinde kullanmıştır. İki anlam da gülün rengi ve tazeliği üzerinedir.
Gülizar İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
Bir adın insanı belirlediğini söyleyemeyiz; ama adların taşıdığı çağrışımlar kültürel olarak paylaşılır ve gerçektir. Farsça ve Arapça kökenli Gülizar isminde öne çıkan iki özellik:
Zarafet
İsmin ilk akla getirdiği şey zarafet — sessiz ama fark edilen, güzelliği gösterişte değil oranda arayan bir tavır.
Huzur
Gürültünün ortasında kendi sesini alçak tutabilen bir karakter. Sakinlik burada duyarsızlık değil, dengeyi koruyabilmek.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
Gülizar, 1850'den itibaren TÜİK kayıtlarında gül temalı kız adlarından biri olarak görünür ve en yüksek yeri ilk kayıt yılındaki 49. sıradır. 1850'lerden 1920'lerin başına kadar şaşırtıcı ölçüde sabit kaldı, çoğunlukla 60 ile 90. sıralar arasındaydı. Sonra yavaş bir düşüş başladı: 1950'de 124., 1970'te 194., 1990'da 217. sıradaydı ve 2015'te 426. sıraya indi. Son on yılda toparlanıyor; 2025'te 357. sıradadır.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 2.800 kişiden biri
- Orta yaygınlıkta
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Gülizar adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Gülizar adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Edebiyatta ve Folklorda
Şah İsmail ile Gülizar
Anadolu ve Azerbaycan'da anlatılan en bilinen halk hikâyelerindendir. Avda karşılaştığı Gülizar'a âşık olan Şah İsmail'in ona kavuşmak için yaşadığı uzun maceraları anlatır; Azerbaycan anlatımında Gülizar'ı kendine isteyen babası oğlunu kör ettirir, Şah İsmail iyileşip sevdiğine kavuşur. Divan şairlerinin gülzar (gül bahçesi) ile gül-izar (gül yanaklı) arasındaki ses benzerliğiyle oynaması da adın klasik çağrışımlarındandır.
Varyantlar
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- FarsçaGulizar
- Türkçe (varyant)Gülüzar
- UrducaGulzar