Gündüz ismi “Gün düz — gündüz, aydınlık, gün doğumundan gün batımına aralık” anlamına gelir. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 2024: #447).
Deneyin
Gündüz İsminin Anlamı ve Kökeni
Gündüz, Türkçe "günün aydınlık bölümü, sabahtan akşama süren ışıklı zaman dilimi" anlamlarına gelen bir erkek adıdır. Klasik Türk-Altay inancında gün ve güneş kutsal olarak görülür; Eski Türklerde Gün Tengri (gün tanrısı) ile Ay Tengri (ay tanrısı) gökyüzü kutsallığının iki temel temsilcisidir. Tarihte en tanınan taşıyıcısı Osmanlı Devleti'nin kurucusu Osman Gâzi'nin yakın akrabası Gündüz Bey'dir (13. yüzyıl Anadolu Selçuklu sonu).
Gündüz, Eski Türkçe küntüz biçiminden gelir; kökü kün'dür ve bu sözcük hem "güneş" hem "gün" demektir — ikisinin tek kelime olması dilin en eski katmanına aittir. Kaşgarlı Mahmud, Dîvânü Lugâti't-Türk'te (1072-1074) küntüz biçimini kaydeder. Güneş Türk düşüncesinde saygın bir yer tutar: Oğuz Kağan destanında hükümdarın altı oğlunun en büyüğü Gün Han'dır, Bozoklar onun soyundan sayılır.
Bu ay çok bakılan unisex isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 26 Eylül – 23 Ekim
Gündüz İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
Bir adın insanı belirlediğini söyleyemeyiz; ama adların taşıdığı çağrışımlar kültürel olarak paylaşılır ve gerçektir. Türkçe kökenli Gündüz isminde öne çıkan iki özellik:
Zarafet
Zarafet, bu ismin en belirgin yanı. İnce düşünen, kırmadan söyleyen, ayrıntıyı gören bir duruş. Türkçede zarafet dış görünüşten çok tavırla ilgilidir.
Aydınlık
Bu isim ışıkla anılır: karanlıkta yön gösteren, bulunduğu yeri belirginleştiren bir varlık. Buradaki aydınlık şenlik değil, açıklık — saklanacak bir yanı olmamak.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
Gündüz, 1910'dan itibaren TÜİK kayıtlarında görünür. İlk yıllardaki kayıtlar seyrektir; ad 1916'da 220. sırayla en yüksek yerine ulaştı ve 1920'lerin ortasından itibaren düzenli olarak listede yer aldı. 1935'te 255. sıraya çıktıktan sonra yavaş ve uzun bir düşüş başladı: 1950'de 383., 1980'de 491. sıradaydı ve 2000'de 536. sıraya indi. 2000'lerde ve 2010'ların başında bazı yıllar listede görünmedi. 2010'ların sonundan bu yana toparlanıyor; 2024'te 447. sıradadır.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 29.000 kişiden biri
- 2.257 erkek · 676 kadın
- Nadir
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Gündüz adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Gündüz adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Tarihi Figürler
Gündüz Bey
13.-14. yüzyıl, Osmanlı kuruluş dönemiErtuğrul Gazi'nin oğlu ve Osmanlı Devleti'nin kurucusu Osman Gazi'nin kardeşidir (çoğu kaynağa göre ağabeyi). Beyliğin kuruluş yıllarında Eskişehir yöresinde savaşçı bir bey olarak anılır.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- Türkçe (köken)Gündüz
- AzericeGündüz