İzzettin

ErkekArapçaGeleneksel

İzzettin İsminin Anlamı ve Kökeni

İzzettin, Arapça 'Izz ed-Din'izz (izzet, şeref, haysiyet, üstünlük) ve ed-Din (din, mensubiyet) sözcüklerinin terkibinden dinin izzeti, dinin şerefi, manevi haysiyet sahibi anlamlarına gelir. Klasik İslami -eddin (ed-Din) sonlu din temalı birleşik isim onursal mertebe lakaplarının ailesindendir: Bahaeddin, Şemseddin, Necmeddin, Hayreddin, Fahreddin, Muhyiddin, Cemaleddin, Hüsameddin, Selahaddin, Nizameddin, Alaeddin. Tarihsel referansları Eyyubi ve Memluk dönemi yöneticileri 'Izz ed-Din Aybak (Memluk-Bahri sultanı, 1250-1257), Selçuklu sultanı 'Izz ed-Din Kaykavus I (1211-1220) ve şair mutasavvıf 'Izz ed-Din el-Makdisi gibi figürlerdir.

Arapça 'Izz ed-Din birleşik isim terkibi iki Arapça söz unsurunun birleşmesiyle yapılmıştır: 'izz ("izzet, şeref, haysiyet, üstünlük) ve ed-Din ("din, mensubiyet, hesap günü). Birleşim 'Izz ed-Din = "dinin izzeti, dinin şerefi; din yolunda yüksek haysiyet sahibi". Bu birleşik isim onursal mertebe lakap formülü Selçuklu Eyyubi Memluk Anadolu Türk-İslam yöneticileri için 11-15. yüzyıllarda standart edildi; tipik örnekler Baha' ed-Din, Shams ed-Din, Najm ed-Din, Khayr ed-Din, Fakhr ed-Din, Muhyi ed-Din, Jamal ed-Din, Husam ed-Din, Salah ed-Din, Nizam ed-Din, 'Imad ed-Din, 'Ala' ed-Din. 'Izz ed-Din özellikle Memluk-Bahri hanedanının kurucu sultanı 'Izz ed-Din Aybak (saltanat 1250-1257) ile İslami-Türk siyasi tarih hafızasında yer aldı; Eyyubi dönemi şair mutasavvıfı 'Izz ed-Din el-Makdisi (1162-1235) klasik Arap kaside tasavvuf edebiyatının figürlerindendir. Anadolu Selçuklu Sultanı I. 'Izz ed-Din Kaykavus (saltanat 1211-1220) Sinop'u 1214'te fethederek Selçuklu Devleti'nin Karadeniz-açılımını sağladı. Türkçeye Osmanlı yumuşak söyleyişiyle İzzeddin / İzzettin formunda yerleşmiştir.

Popülerlik

İzzettin, 1882'den itibaren TÜİK kayıtlarında Anadolu eğitimli ailelerinin sevdiği klasik tarih mirası erkek adı şeklinde görünür. 20. yüzyıl boyunca Türk-İslam ailelerinde 200-500 sıralarında istikrarlı kaldı; 2025'te #405 sıradadır.

Popülerlik Trendi

Yükseliyor
40.294.548.18591876190019251950197520002025Sıralama

Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar

Dini ve Manevi Bağlam

İslam: el-izza (izzet) Kur'an'da pek çok yerde geçer; Münafikun 63:8 ve li'llahi'l-izzatu ve li-rasulihi ve li'l-muminin (İzzet Allah'ın, Resulü'nün ve mü'minlerindir) ayeti izzet kavramının temel kavramdır. Klasik İslami kelam geleneğinde el-izza Allah'a mahsus sıfatlardan sayılır.

Tarihi Figürler

İzzeddin Aybek

1200-1257, Memluk-Bahri hanedanı

Memluk-Bahri hanedanının kurucu sultanı (saltanat 1250-1257); Mısır-Memluk Devleti'nin merkezi iktidar otoritesini kuran ilk Memluk sultanı oldu. Eşi Şecerü'd-Dürr ile siyasi iktidar paylaşım hikâyesi klasik Memluk tarih kaynaklarında işlenir.

Uluslararası Karşılıkları

  • Arapça'Izz al-Dīn
  • Farsça'Izz al-Dīn
  • UrducaIzzuddin
  • BoşnakçaIzudin

Ünlü İsimdaşlar

İzzeddin Keykâvus I

Hükümdar (Anadolu Selçuklu Sultanı)

Anadolu Selçuklu Devleti'nin sultanlarından (1211-1220 saltanat); Sinop'u 1214'te fethederek Selçuklu Devleti'nin Karadeniz-açılımını sağladı. Klasik Anadolu Selçuklu mimarîsinin önemli kervansaray medrese yapımcılarından biriydi.

Benzer İsimler

Tümünü Gör →

Sıkça Sorulan Sorular

Daha Fazla Keşfet