Kartal
Kartal İsminin Anlamı ve Kökeni
Kartal, Türkçe kartal (kartalgillerden, güçlü, iri yırtıcı kuş) sözcüğünden gelir; güç, üstünlük ve özgürlüğün simgesi olarak Türk Orta Asya geleneğinde köklü bir ad anlamındadır. Eski Türk Şamanizminde kartal Tanrı'ya yakın bir kuş sayılır; günümüzde Beşiktaş Spor Kulübü'nün lakabı olarak da güçlü bir popüler çağrışım taşır. TÜİK kayıtlarında 2025'te 349. sıradadır.
Türkçe kartal, kartalgillerden büyük yırtıcı kuşların ortak adıdır; Eski Türkçe kartal / kartal biçiminde Divan-ı Lugâti't-Türk'te kayıtlıdır. Türk-Altay Şaman geleneğinde kartal, Tanrı'nın yeryüzündeki gözleri ve kağanın totem hayvanı sayılırdı; Yakut Türklerinde Tanrı'nın oğlu olarak gökten inen ilk şamanın bir kartal olduğu inancı yaşar. Modern Türkçede kartal bakışı (keskin görüş), kartal yuvası (yüksek konum) gibi deyimler bu mitik mirası taşır.
Popülerlik
Kartal, TÜİK kayıtlarında 1922'den itibaren görülür ve 20. yüzyıl boyunca 300-500 bandında istikrarlı kullanılmıştır. 2010 sonrası kentli ailelerin Türkçe doğa totem çağrışımlı erkek adlara yönelmesiyle yükselişe geçti. 2022'de 335. sırayla zirveye yaklaşmış, 2025'te 349. sırada yükseliyor trendindedir. Aslan, Şahin, Doğan ile aynı doğa erkek ad ailesindendir.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Modern Kültürde
Beşiktaş Kara Kartal
Spor · 1903Türkiye'nin köklü spor kulüplerinden Beşiktaş JK'nin lakabı Kara Kartal'dır; kulübün arması ve tezahürat geleneği kartal figürü etrafında şekillenmiştir. Kartal adının modern erkek ad olarak benimsenmesinde bu spor kültür çağrışımı önemli bir rol oynar.
Uluslararası Karşılıkları
- TürkçeKartal / Kaplan / Aslan