Kasım
Kasım İsminin Anlamı ve Kökeni
Kasım, Arapça kökenli bir erkek ismi olup "paylaştıran, bölüştüren" anlamına gelir; Hz. Muhammed'in oğullarından birinin adıdır. Aynı zamanda sonbaharın üçüncü ayının da adıdır. Türkiye'de geleneksel ve yaygın kullanılan bir isimdir.
Arapça Kâsim, k-s-m (paylaştırmak, bölüştürmek) kökünden türeyen ve "paylaştıran, bölüştüren" anlamına gelen klasik bir erkek adıdır. Aynı kökten kısım (pay), taksim (paylaşım), mukassim (paylaştıran melek) sözcükleri türer. Hz. Peygamber'in oğullarından biri Kâsım'dır (~598-601); klasik İslami siret edebiyatında Ebu'l-Kâsım (Kâsım'ın babası) künyesi Hz. Peygamber için kullanılan klasik bir hitaptır.
Popülerlik
Kasım, klasik İslami bir erkek adı olarak Türk-İslam aile geleneğinin köklü tercihlerindendir; Hz. Peygamber'in oğlu Kâsım'la pekişmiş manevi saygınlık taşır.
Popülerlik Trendi
DüşüyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Dini ve Manevi Bağlam
Kasim kelimesinin İslami anlamsal derinliğinin kaynağı hem Hz. Peygamber'in oğlu Kâsım'ın adı hem de Hz. Peygamber'in künyesi Ebu'l-Kasim üzerinden gelir. Ayrıca kısmet kavramı (Arapça kısm, Türkçe kısmet) İslami kader anlayışının halk düzeyinde en yoğun kullanılan kelimelerinden biridir — kısmet-i ilahi (İlahi-pay), kısmetime düşen (bana ayrılan) deyimleri İslami gündelik dil pratiğinin temel ifadelerindendir. Sünni, Şii ve Alevi Bektaşi geleneklerinin üçünde de Hz. Peygamber'in oğlu Kâsım saygıyla anılır; özel bir mezhepsel ayrım vurgusu yoktur. Aynı kökten mukassim meleklerin (rızık paylaştıran melekler) İslami kozmoloji içinde yer alması, ismin Allah kader kısmet çerçevesinde derinleşen kavramsal yükünü oluşturur.
Tarihi Figürler
Kasım ibn Muhammad (Hz. Peygamber'in oğlu)
c. 605-607, MekkeHz. Peygamber ile Hz. Hatice'nin ilk oğlu. Bebeklik-yaşında vefat etti. Hz. Peygamber'in künyesi Ebu'l-Kâsım (Kâsım'ın babası) bu çocuğun adına dayanır — Arap aile geleneğinde erkek babaların en büyük oğul adına izafe künye alması standartıdır. Bu künye İslami sahabi literatüründe Hz. Peygamber'e hitap etme formülü olarak da kullanılır.
Uluslararası Karşılıkları
- Arapça (kaynak)Qāsim
- FarsçaKâsım
- UrducaQasim
- Endonezya/MalayQasim
- KurmancîQasim