Mehmet

ErkekArapçaPopüler

Anlam ve Köken

Mehmet, Arapça kökenli Muḥammad (مُحَمَّد) adının Türkçeleşmiş biçimidir — "övülmüş, övgüye layık" anlamına gelir. Hz. Muhammed'in adının Osmanlıca ve modern Türkçede yerleşik halk kullanımı olarak, Türk adlandırma geleneğinin en temel isimlerinden biri sayılır.

Arapça Muḥammad, ḥ-m-d (övmek, hamdetmek) kökünün pasif çift-şiddet kalıbındadır — "defalarca övülmüş" anlamını taşır. Türkçe söyleyişe zamanla Muhammed ve onun vernaküler-halk biçimi olan Mehmed/Mehmet olarak iki çatal verdi: Muhammed formal-dinî bağlamda, Mehmet ise gündelik ve resmî nüfus kayıtlarında yerleşti. Osmanlı sarayında ikisi de kullanılmış, Cumhuriyet sonrası Mehmet standart hâle gelmiştir. 150 yıldır Türkiye'nin en yaygın erkek ismidir.

Popülerlik

Mehmet, 1850-1970 arasında 120 yıl boyunca Türkiye'nin en yaygın erkek ismi olarak tahtta kaldı — TÜİK kayıtlarında en uzun süreli zirvede kalan Türk ismidir. 1970 sonrası Cumhuriyet modernleşmesi ve şehirli ebeveyn tercihlerinin çeşitlenmesiyle tedrici bir düşüş başladı. 2025'te #28 sıradadır; hâlâ en yaygın yirmi isim arasında olmasına rağmen, İbrahim ve Mustafa gibi klasik peygamber-isimlerinin genelindeki gerilemeyi yansıtır.

Popülerlik Trendi

Düşüyor
1.18.34.18501875190019251950197520002025Sıralama

Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar

Dini ve Manevi Bağlam

İslam: Mehmet, Hz. Muhammed'in adının Türkçe halk biçimi olarak doğrudan peygambere göndermedir. Muḥammad ismi Kur'an'da dört kez anılır (Âl-i İmrân 3:144, Ahzab 33:40, Muhammed 47:2, Fetih 48:29); ayrıca Ahmed biçiminde Saf 61:6'da İsa Peygamber'in kendisinden sonra geleceğini haber verdiği isim olarak geçer. Türk-İslam ebeveyn kültüründe çocuğa bu ismi vermek, peygamber sevgisini bir aile emaneti olarak aktarmanın geleneksel yoludur.

Tarihi Figürler

Fatih Sultan Mehmed (II. Mehmed)

1432-1481, Osmanlı İmparatorluğu

Osmanlı'nın yedinci sultanı (1444-1446 ve 1451-1481). 29 Mayıs 1453'te Konstantinopolis'i fethederek Bizans İmparatorluğu'nu sona erdirdi ve İstanbul'u imparatorluğun başkenti yaptı. 21 yaşında bu zaferi kazanmış olması, onu Türk tarihinin en belirgin simgelerinden biri haline getirdi — Fatih (fetheden) unvanını ölümsüzleştirdi.

Mehmet Akif Ersoy

1873-1936

İstiklâl Marşı'nın şairi, Türk edebiyatının en önemli modern isimlerinden. Safahat (1911-33) yedi ciltlik şiir külliyatı, Osmanlı'dan Cumhuriyet'e geçiş döneminin ahlaki ve toplumsal meselelerini işler. 1921'de meclis tarafından seçilen İstiklâl Marşı, ulusal marş olarak bugün de okunmaktadır.

Edebiyatta ve Folklorda

İnce Memed (roman serisi)

Yaşar Kemal · 1955

Dört kitaplık destansı roman serisinin başkarakteri İnce Memed'in adı, Mehmet'in Anadolu halk söyleyişi olan Memed'dir. Toros köylüsü, haksızlığa karşı dağa çıkan bir halk kahramanı portresi — Türk modern edebiyatının en tanınan karakterlerinden. 40'tan fazla dile çevrildi.

Modern Kültürde

Mehmed: Bir Cihan Fatihi

Dizi · 2018

Kanal D'de 2018'de başlayan, Serkan Çayoğlu'nun Fatih Sultan Mehmed rolünü üstlendiği tarihi dizi. Osmanlı'nın İstanbul fethine giden yolu, genç sultanın 21 yaşındaki vizyonunu merkeze alarak anlatır.

Yazım Varyantları

Aynı isim, farklı dillerde alışılagelmiş yazım biçimleri.

  • Arapça (kaynak)Muḥammad (مُحَمَّد)
  • Türkçe (formal)Muhammed
  • FarsçaMohammad (محمّد)
  • Urduca / Güney AsyaMohammad / Mohammed
  • Boşnakça / ArnavutçaMuhamed

Mehmet ile İkili İsimler

Ünlü İsimdaşlar

Mehmet Akif Ersoy

Şair

İstiklal Marşı'nın yazarı olan Türk milli şairidir.

Mehmet Oz

Televizyon Sunucusu / Doktor

Amerika'da ünlü bir kalp cerrahı ve televizyon programı sunucusudur.

Mehmet II (Fatih Sultan Mehmet)

Osmanlı Padişahı

1453'te İstanbul'u fethederek Bizans İmparatorluğu'na son veren Osmanlı padişahıdır.

Mehmet Şimşek

Politikacı / Ekonomist

Türkiye'nin önde gelen ekonomistlerinden biri olup Hazine ve Maliye Bakanlığı görevini üstlenmiştir.

Mehmet İsmi En Yaygın Hangi İllerde?

TÜİK 2025 verilerine göre Mehmet isminin en çok kullanıldığı iller.

Benzer İsimler

Tümünü Gör →

Sıkça Sorulan Sorular

Daha Fazla Keşfet