Mitat ismi “Arapça kökenli, 'övgü, methiye' anlamında” anlamına gelir. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 2023: #455).
Deneyin
Mitat İsminin Anlamı ve Kökeni
Mitat, Arapça kökenli bir erkek adı olarak "methiye, övgü, övülmeye değer" anlamına gelir. Asıl tanınırlığını Tanzimat dönemi devlet adamı Midhat Paşa'dan alır; 1876 Kanun-ı Esasi'nin (ilk Osmanlı anayasası) hazırlayıcılarındandır. Aynı kökten methiye (övgü şiiri), Memduh (övülen) ve meddah sözcükleri gelir. TÜİK kayıtlarında Mitat ismine ilk olarak 1880 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1883 yılında 159. sırayla zirvesine çıkmıştır. Güncel olarak 2023 yılı verilerinde 455. sırayla listelenmektedir.
Aynı kökten methiye (övgü şiiri), Memduh (övülen) ve meddah (çok öven; kahvehanelerde hikâye anlatan halk sanatçısı) sözcükleri gelir. Ad Türkçede Midhat, Mithat ve Mitat biçimlerinde yazılır. Midhat Paşa'dan (1822-1884) önce bu ada pek rastlanmaz; bir dönem ilerici muhalefetin simgesi olan paşanın ünüyle yayıldı. Yazar Ahmet Midhat Efendi de (1829-1912) bu adı Midhat Paşa'dan almıştır.
Bu ay çok bakılan erkek isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 26 Eylül – 23 Ekim
Mitat İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
İsimler kişiliği tayin etmez; yine de her ad, hem anlamı hem de taşıdığı tarih yüzünden belli özellikleri akla getirir. Mitat deyince öne çıkan üç özellik:
Bilgelik
İsmin ilk akla getirdiği şey bilgelik: soğukkanlı, meraklı ve öğrenmeye açık bir zihin. Çevresindekilerin akıl danışmak için gittiği kişiyi tarif eder.
Asalet
Bu isim vakar ve vefayla anılır: bağlandığına sadık kalan, geldiği yeri unutmayan bir tavır. Asalet burada unvan değil, tutarlılık demektir.
Aydınlık
İyi haberi paylaşmayı seven, kendi keyfini çevresine de bulaştıran, kötü günde bile bir kapı aralık bırakan bir tavır — bu ismin taşıdığı nitelik aydınlık. Neşe kadar, umudu diri tutmak da bu niteliğin parçası.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
Mitat 1880'de 164. sırayla kayıtlara girdi ve 1883'te 159. sırayla zirvesini gördü; Midhat Paşa'nın ünüyle doğan bir addı. 1880'lerin sonundan 1900'lerin başına dek kayıtlarda seyrek görünür. 1900'lerden 1920'lerin başına dek 195 ile 255. sıralar arasında, 1920'lerin ortasından 1940'ların sonuna dek 265 ile 370. sıralar arasında verildi. 1950'ler ve 1960'larda 335 ile 411. sıralar arasında kalan ad, 1970'lerde geriledi ve 1980'den 2020'ye dek 485 ile 530. sıralar arasında seyretti. Son yıllarda yeniden yükseliyor: 2021'de 475., 2023'te 455. sıradadır.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 27.000 kişiden biri
- Nadir
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Mitat adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Mitat adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Dini ve Manevi Bağlam
Anlamca yakın "hamd" sözcüğü ayrı bir kökten gelir: Allah'a yapılan övgünün adıdır ve Fatiha Suresi bu sözcükle açılır. Hz. Peygamber'in lakaplarından Mahmud da hamd kökündendir; Mitat ile anlamca akraba, kökçe ayrıdır.
Benzer İslami adlar için:
Tarihi Figürler
Midhat Paşa
Osmanlı, 1822-1884Tanzimat dönemi reformcu devlet adamı, sadrazam. 1876 Kanun-ı Esasi'nin (ilk Osmanlı anayasası) hazırlayıcılarındandır. Klasik Osmanlı meşrutiyet tartışmalarının kilit figürüdür.
Varyantlar
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- Arapçaمدحت (Midhat)