Oktay

Oktay, Türkçe ok (atılan ucu sivri mermi) ve tay (genç at; yiğit, çevik) sözcüklerinin birleşmesinden oluşan ve "ok gibi çevik, hızlı yiğit" anlamlarını taşıyan bir erkek adıdır. Aynı zamanda Eski Türk savaşçılarının söyleyişte ok+tay (ok atan tay-tek-genç) bileşimi olarak da yorumlanır. Türk-Moğol askeri tarihinde Ögedey Han (1186-1241) — Cengiz Han'ın üçüncü oğlu, Moğol İmparatorluğu'nun ikinci büyük hanı — adın taşıdığı tarihi yükün kaynaklarındandır; Ögedey > Oktay yumuşamasıyla Türkçeye geçmiştir. Aynı Ok- başlangıçlı modern Türkçe erkek ad ailesinin (Okan, Okay, Okhan) köklü üyelerindendir.

Türkçe oktay sözcüğü — kesin etimolojisi tartışmalı modern Türkçe erkek adıdır. En yaygın etimoloji önerisi Moğolca oktoy (sağlam yerde duran, anlayışlı) kök formundan türediği yönündedir; ikinci öneri Türkçe ok (savaş silahı) + tay (genç-at) birleşimiyle "ok-atmayı bilen genç-at yiğidi" anlamı kurulduğudur. Her iki yorum da kelimenin Türk-Moğol step savaşçı kültürünün kelime dağarcığına dayandığı görüşünü destekler. Aynı ad Moğol tarihinde Oktay Han (Ögedey Han, 1186-1241, Cengiz Han'ın üçüncü oğlu ve ikinci Büyük Moğol Hanı) olarak bilinir — bu tarihsel bağlantı ismin Türk-Moğol hanedan adlandırma geleneğindeki derinliğini gösterir.