Şahin

ErkekFarsçaGeleneksel

Anlam ve Köken

Şahin, doğanın en güçlü ve çevik yırtıcı kuşlarından biri olan şahinin adını taşır. Hız ve keskin görüşüyle tanınan bu iri kuş, Türk kültüründe cesaret ve güç simgesi olarak derin bir yer edinmiş; erkek çocuklara yakıştırılan yiğitlik imgesiyle yüzyıllardır ad olarak kullanılmıştır.

Farsça şāhīn (شاهین) sözcüğü — şāh (شاه, "şah, padişah") kökünden türeyen "şâhîn, doğan cinsi avcı-kuş; krala layık" anlamındaki kuş-adıdır. Şahin (Falco peregrinus ve akrabaları) İran-Türk-Arap av-geleneğinin en değerli-avcı kuşlarından biri olup şahin-terbiyesi (falconry) klasik-saray sporunun parçasıydı. Aynı kökten Farsça şâh-bâz (şah-doğanı), şâhîn-pervâz (şahin-uçuşu) tamlamaları divan-şiir estetiğinin parçalarıdır. Türkçeye Osmanlı Türkçesi aracılığıyla Şâhîn veya Şahin biçiminde yerleşti; hem ayrı-kuş adı hem de özel-erkek-ad olarak kullanıldı. Modern Türkçede Şahin ayrıca Anadolu-köken soyadlarından da olabilir. 1970'te #64 ile zirvesine ulaştı.

Popülerlik

Şahin, 1960-80 Türkiye'sinin Farsça-kuş-adı esintili erkek-ad havuzunun temsilcilerinden biri olarak 1970'te #64 ile zirvesine ulaştı. Şahin-kuşunun Türk av-geleneğindeki uzun-kültürel yeri ve klasik-divan şiirinin şahin-estetik metaforları ismin kolektif yükünü destekledi. 2000 sonrası düşüş trendinde — modern-kısa Türkçe adların yükselişiyle geleneksel-Farsça kuş-adlarının gerilemesi. 2025'te orta-düzey kullanımda.

Popülerlik Trendi

Düşüyor
14.188.362.18501875190019251950197520002025Sıralama

Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar

Modern Kültürde

Şahin Alpay

Edebiyat · 1944

Türk akademisyen, siyaset-bilimci ve gazeteci (d. 1944). Türk demokrasi ve siyasi-sistemi üzerine çalışmalarıyla 1980-2010 akademik-kamuoyu sahnesinde yer aldı.

Uluslararası Karşılıkları

  • Farsça (kaynak)Şâhîn (شاهین)
  • UrducaShahin
  • KurmancîŞahîn
  • Azerbaycan TürkçesiŞahin

Benzer İsimler

Tümünü Gör →

Sıkça Sorulan Sorular

Daha Fazla Keşfet