Şah

Şah, Farsça şah sözcüğünden gelir; Eski Pers xşayaiya (kral, hükümdar) köküne dayanır ve klasik Pers siyasi söyleyişinin merkez unvanıdır. Aynı kök ailesinden şehzade (sultan oğlu), padişah (Pers pati-xşaya — efendi kral), şahan-şah (şahların şahı), şehname (krallar kitabı), şehir (kentleşmiş yer) sözcükleri türer. Klasik İran-Sasani döneminden (M.S. 224-651) Modern İran Şah dönemine (1925-1979) kadar bu unvan İran-Türk siyasi geleneğinin köklü kavram olmuştur. Türkçeye Selçuklu döneminden itibaren şah-ı cihan (cihan şahı), şah-ı erbab (erbabın şahı) gibi onursal tabirlerle yerleşmiş; ayrıca Şahnaz, Şahin, Melikşah, Gülşah gibi birleşik adların temel öğesidir.

Farsça şah, Eski Pers xşayaiya (kral) sözcüğünün modern Pers söyleyişe yumuşamış biçimidir. Aynı kök ailesinden şehzade, padişah (Pers pati-xşaya — efendi kral), şahan-şah, şehname (Firdevsi'nin krallar destanı), şahi (krala ait) sözcükleri türer. Klasik Pers Sasani döneminden (M.S. 224-651) modern İran Şah dönemine (1925-1979) kadar bu unvan İran siyasi geleneğinin merkezindedir. Türkçeye Selçuklu döneminden geçmiş; şah-ı cihan, şah-ı erbab, şah-ı Türkân gibi onursal tabirlerde yer alır. Şah- öğeli birleşik adlar (Şahsuvar, Şahin, Şahan, Melikşah) Türk-Pers söyleyişinin yaygın kavramlarındandır.