Şebnem

Şebnem, akşam ve gece serinliğiyle birlikte havadaki nemin yoğunlaşarak toprak üzerinde ya da bitkilerin yapraklarında oluşturduğu küçük su damlacıklarını, yani çiyi ifade eder. Farsça kökenli bu sözcük, Türk şiirinde ve edebiyatında tazeliği, saflığı ve geceyle şafak arasındaki o kırılgan anı simgelemek için sıkça kullanılmıştır.

Farsça şabnam (شبنم) sözcüğü — şab (شب, gece) ile nam (نم, nem, ıslaklık) kelimelerinin birleşiminden oluşan klasik-Fars bileşik kelimedir: "gece-nemi; havada buğu durumundayken akşam-gece serinliğiyle çiçek-yaprak yüzeyinde oluşan su-damlacıkları — çiy, şebnem" anlamını taşır. Klasik Fars-Türk divan şiirinde şebnem şafak-estetiğinin temel-kelimelerinden biriydi — şebnem-i gül (gül-çiyi), şebnem-i seher (seher-şebnemi) gibi tamlamalar klasik-estetik dünyasının ifadeleridir. Türkçeye Osmanlı Türkçesi aracılığıyla Şebnem biçiminde yerleşti. Modern Türkçede şebnem edebi-kelimesi yaşar; özel-ad olarak 1970'ler sonu Türkiye'sinin Fars-klasik doğa-estetik kadın-ad havuzunun temsilcisi oldu. 1976'da #250 ile zirvesine ulaştı.