Sevda

Sevda, Arapça sawdāʾ (سوداء) sözcüğünden gelir — aslî anlamı "siyah" olmakla birlikte klasik Arap-İslam tıbbı (humor-teori geleneğinde) sawdāʾ aynı zamanda "kara safra, melankoli humoru" olarak bilinirdi ve aşk-delisi kişinin içinde artan humor olarak aşk-tutkusu ile özdeşleştirildi. Türkçede sevda bu tıbbi-etimolojik köküyle "derin aşk, tutkulu sevgi" anlamını kazandı. 1987'de Türkiye'nin #30 en popüler kız ismi konumuna ulaşmıştır.

Arapça sawdāʾ (سوداء), s-w-d (siyah-olmak, karanlık-olmak) kökünün dişil-biçimidir ve "siyah (kadın-renk)" anlamını taşır. Klasik İslam-Yunan tıbbı (Câlinos-Galen humor-teori geleneği — İbn Sînâ'nın el-Qānūn fī'l-Ṭibb eserinde detaylı işlenir) insanın sağlığını dört humor (akhlāṭ-ı arbaʿa) üzerinden açıklardı: dam (kan), balgham (balgam), ṣafrāʾ (safra) ve sawdāʾ (kara safra). Sawdāʾ humoru depresyon-melankoli-aşk-delisi-lik durumlarıyla ilişkilendirilirdi; bu nedenle sawdāʾ kelimesi zamanla aşk-delisi kişinin içinde dolaşan kara-humor anlamını kazandı. Klasik Fars-Türk divan şiirinde sevdâ "delicesine tutkulu aşk, akıl-kaybettiren sevgi" anlamında kullanılır — bu kullanım Türkçeye de doğrudan aktarıldı. Türkçe sevda bugün artık sadece derin-tutkulu aşk anlamıyla yaşar; siyah-renk anlamı kaybolmuştur. Özel ad olarak kullanımı 1970'ler sonrası yaygınlaştı.