Zöhre, Venüs gezegeninin Arapça adı olan Zühre'nin halk söyleyişidir. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 2025: #401).
Deneyin
Zöhre İsminin Anlamı ve Kökeni
Zöhre, Farsça-Arapça "zuhra" sözcüğünden gelir; "z-h-r" (parlamak) kökünden "çiçek; parlak ışıltı; Venüs gezegeni" anlamına gelir. Klasik astrolojide "ez-Zuhra" Venüs'ün adıdır; parlaklığı adın şiirsel çağrışımını besler. Anadolu halk hikâyesi "Tahir ile Zühre"nin kadın kahramanıdır.
Zöhre, Arapça "parlamak, çiçek açmak" anlamındaki kökten gelir; sözcükte hem çiçek hem parlaklık anlamı bir aradadır. Aynı kökten zehr (çiçek), Hz. Fatıma'nın ez-Zehrâ (ışıltılı, parlak) lakabı ve Türkçeye Zehra biçiminde geçen ad çıkar. Klasik Arap ve Fars astrolojisinde ez-Zühre, Venüs gezegeninin adıdır; yedi gezegen sisteminin en parlak, dişil sayılan yıldızıdır. Sabaha karşı doğu ufkunda görünmesi ona Türkçede Çoban Yıldızı ve Çolpan adlarını kazandırmış, klasik şiirde de en güzel, en parlak olanın simgesi yapmıştır. Farsçada da aynı sözcük zühre biçimiyle Venüs'ü karşılar. Anadolu halk hikâyelerindeki Tahir ile Zühre'nin adı da buradan gelir; ad böylece yerdeki çiçekle gökteki yıldızı aynı anda çağırır.
Bu İsmin Yer Aldığı Listeler
Bu ay çok bakılan kız isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 26 Eylül – 23 Ekim
Zöhre İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
Bir adın insanı belirlediğini söyleyemeyiz; ama adların taşıdığı çağrışımlar kültürel olarak paylaşılır ve gerçektir. Farsça ve Arapça kökenli Zöhre isminde öne çıkan iki özellik:
Zarafet
İsmin ilk akla getirdiği şey zarafet — sessiz ama fark edilen, güzelliği gösterişte değil oranda arayan bir tavır.
Hayal Gücü
Herkesin baktığı yere başka türlü bakan, aklındakini bir şeye dönüştüren bir tavır — bu ismin taşıdığı nitelik hayal gücü. Boş hayal değil, kurma isteği.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
Zöhre, TÜİK kayıtlarında 1850'den beri görünen eski bir kız adıdır ve Tahir ile Zühre halk hikâyesinin kahramanını hatırlatır. Yüz yılı aşkın süre listenin üst sıralarında kaldı: 1851'de 56. sıradaydı, 1900'de 101., 1950'de 117. sırada hâlâ yaygındı. 1950'lerin sonundan itibaren düşüş hızlandı; 1975'te 267., 1990'da 405. sıraya indi ve en düşük noktasını 2014'te 518. sırayla gördü. Son yıllarda yeniden toparlanıyor: 2025'te 401. sıradadır.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 4.600 kişiden biri
- Orta yaygınlıkta
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Zöhre adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Zöhre adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Edebiyatta ve Folklorda
Tahir ile Zühre (Anadolu halk destanı)
Anonim Türk halk anlatısı16. yüzyıldan beri bilinen, Orta Asya'dan Balkanlar'a kadar bütün Türk boyları arasında yayılmış trajik aşk hikâyesi. Vezir oğlu Tahir ile padişah kızı Zühre'nin aşkı, Zühre'nin annesinin engeliyle sürgüne ve ölüme varır; Tahir öldürülür, Zühre de onun mezarı başında can verir. Hikâye karagöz ve orta oyunu repertuvarına da girmiş; Konya'da ve Malazgirt'te âşıkların mezarı sayılan yerler bugün de ziyaret edilir. Kerem ile Aslı, Ferhat ile Şirin gibi aşk hikâyeleri ailesinde önemli bir yer tutar.
Klasik divan şiirinde Zühre (Venüs) imgesi
Klasik divan şairleri Zühre'yi, yani Venüs yıldızını (Farsça adıyla Nâhîd), sevgilinin güzelliğini anlatan benzetmelerde kullanır. Zühre şiirde çoğunlukla müzik, saz ve dansla birlikte anılır; Hârût ile Mârût kıssasındaki güzel kadın olarak da geçer.
Varyantlar
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- ArapçaZuhra
- FarsçaZuhrah
- Türkçe (varyant)Zehra / Zöhre
- AzericeZöhrə