Basri İsminin Anlamı ve Kökeni
Basri, Arapça basri — el-basar (görme, görüş) sözcüğüne -i ekiyle türetilmiş — görme ile ilgili, basiret sahibi anlamına gelir. el-Basir Allah'ın esma'-i hüsnasından Her-Şeyi-Gören; Şura 42:11 Ve-Hüve es-Sami'u el-Basir (O İşitendir, Görendir) gibi pek çok ayette geçen Allah sıfatlarındandır. Aynı zamanda Basra şehrinin nisbet formu olarak kullanılır. Hasan-ı Basri (642-728) büyük Tabii-velisi, klasik İslami tasavvuf ahlak geleneğinin kurucu figürlerinden biri olarak bu adın manevi mirasının merkezindedir.
Arapça "basri" iki anlam taşır: "basar" (görme, basiret) kökünden "basiret sahibi" ya da Irak'taki erken İslami ilim merkezi Basra'ya nispetle "Basralı". Aynı kökten Allah'ın güzel ismi "el-Basir" (Her Şeyi Gören) ve "basiret" (iç görü) gelir. Basralı büyük velî Hasan-ı Basri (642-728) bu adın iki anlamını da birleştirir.
Bu İsmin Yer Aldığı Listeler
Popülerlik
Basri, 1860'tan itibaren TÜİK kayıtlarında dindar Anadolu ailelerinin sevdiği klasik erkek adı olarak görünür. 20. yüzyıl boyunca Türk-İslami ailelerinde 200-500 sıralarında istikrarlı kaldı; 2025'te #435 sıradadır.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Basri ismini eşin de sever mi?
İsim Eşleşmesi ile birlikte seçin — ikinizin de beğendiği isimler eşleşsin.
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: el-Basir / el-basira İslami teoloji tasavvuf geleneğinin merkez kavramlarındandır. el-Basir Allah'ın esma'-i hüsnasından Her-Şeyi-Gören; el-basira (manevi iç-görü) Sufi pedagojisinin temel kazanımı. Hasan-ı Basri'nin (642-728) klasik tasavvuf ahlak zühd geleneğindeki kurucu rolü adın manevi mirasının merkezini oluşturur. Türk-İslam ailelerinde Basri adı koymak, çocuğa hem Allah'ın el-Basir esma'sına nisbet, hem de Hasan-ı Basri'nin manevi basiret zühd mirasını yakıştırma anlamı taşır.
Kur'an-ı Kerim'de: Şûrâ Suresi, 11. Ayet
Hiçbir şey O'nun benzeri değildir; O İşitendir, Görendir.
Tarihi Figürler
Hasan-ı Basri (el-Hasan el-Basri)
642-728, Medine / BasraTabii kuşağının en büyük alim velilerinden; Medine'de doğdu, hayatının büyük kısmını Basra'da geçirdi. Hz. Ali, Hz. Ömer ve birçok sahabinin sohbetinde bulundu; seyyidu et-Tabi'in (Tabiilerin Efendisi) lakabıyla anılır. Sufi tasavvuf zühd ahlak geleneğinin kurucu figürlerinden olarak klasik İslami manevi pratiğin temellerini attı. Aynı zamanda Mu'tezile rasyonalist kelam okulunun ön-kurucu figürlerindendir; Vasıl ibn 'Ata' (Mu'tezile'nin kurucusu) onun talebesi olarak yetişti. Eserleri günümüze az ulaştı; klasik İslami risale, zühd eserleri, tasavvufi mektuplar türlerinin Hasan-ı Basri'ye atfedildiği rivayet edilir.
Edebiyatta ve Folklorda
Kur'an-ı Kerim — Şura 11
Şura 11: "Gökleri ve yeri yaratandır; size kendinizden eşler ve hayvanlardan da eşler yarattı; sizi orada çoğaltıyor. Hiçbir şey O'nun benzeri değildir; O İşitendir, Görendir." el-Basir sıfatının Kur'ani kullanımının merkez metinlerinden biridir; aynı zamanda Allah'ın teşbih tenzih dengesinin (yaratıklara benzemekten tenzih + İşiten-Gören sıfatları) klasik İslami teoloji formülünü de içerir.
Uluslararası Karşılıkları
- ArapçaBaṣrī
- FarsçaBaṣrī
- UrducaBasri
- BoşnakçaBasri
Ünlü İsimdaşlar
Hasan-ı Basrî
Klasik İslamî tasavvuf ahlâk geleneğinin kurucu figürlerinden (642-728); Medine'de doğdu, Basra'da yetişip yaşadı. Hz. Ali, Hz. Ömer ve birçok sahâbînin sohbetinde bulundu. Sufi tasavvuf zühd ahlâk söyleminin temellerini attı; aynı zamanda Mu'tezile rasyonalist kelâm okulunun ön-kurucu figürlerindendir.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Size en yakın ismi bulalım
6 kısa soru, 30 saniye — zevkinize göre kişisel isim önerileri.