Behram
Behram İsminin Anlamı ve Kökeni
Behram, Farsça Bahram kelimesinden gelen ve "Merih yıldızı, Mars gezegeni" anlamına gelen bir erkek adıdır; eski İran-Mazdai mitolojisindeki zafer meleği Verethraghna bağlamından türemiştir. İsmin tarihteki tanınan figürü Sasani Kralı Bahram V Gûr (421-438), Nizami-i Gencevi'nin Haft Paykar (1197) eserinin baş kahramanıdır. TÜİK kayıtlarında Behram adına ilk olarak 1865 yılında rastlanır ve aynı yıl 110. sırayla zirvesine ulaşmıştır. 2025 verilerinde 374. sırada yer almaktadır.
Farsça Bahram, Avesta-Eski İran Verethraghna (zafer meleği) adından evrilen klasik Pers edebi kelimedir; Mazdai kozmolojide savaş zaferinin tanrısı olarak yer alır. Klasik Pers edebiyatında Bahram hem zafer çağrışımı taşıyan kavram hem de Merih yıldızının (Mars gezegeninin) adı olarak yerleşti. Adın tarihteki tanınan figürü Sasani Kralı Bahram V Gûr'dur (421-438); yaban eşeği avcılığıyla ünlü ve edebiyat himayecisi olan kraldır.
Popülerlik
Behram, TÜİK kayıtlarına 1865'te girdi ve aynı yıl 110. sırayla zirvesine ulaştı; geç Osmanlı dönemi Fars divan edebiyatı geleneğinin canlılığının yansımasıdır. Cumhuriyet sonrasında popülerliği yavaşça azaldı ve 2025'te 374. sıradadır. Fars mitolojisi ve edebiyatıyla bağ kuran zarif erkek adlarındandır.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Tarihi Figürler
Bahram V Gûr
400-438, Pers-Sasani İmparatorluğu (saltanat 421-438)Sasani hanedanının on dördüncü hükümdarıdır. Yaban eşeği (gûr) avlamasıyla ünlü olduğu için Bahram-ı Gûr lakabıyla anıldı. Edebiyat ve müzik himayeciliğiyle bilinir; saltanat döneminde Pers şair, müzisyen ve danışmanlarını sarayında topladı. Nizami-i Gencevi\'nin Haft Paykar (1197) mesnevisi onun yedi farklı bölgeden gelen yedi kraliçeyle olan aşk hikâyelerini anlatır.
Edebiyatta ve Folklorda
Nizami Gencevi, Haft Paykar (1197)
Nizami Gencevi · 1197Nizami\'nin Hamse (Beş Hazine) külliyatının dördüncü mesnevisidir. Sasani Kralı Bahram V Gûr\'un yedi kraliçeyle olan aşk hikâyelerini anlatan eser, Pers divan-mesnevi geleneğinin zirve örneklerindendir; her kraliçenin anlattığı hikâye ayrı bir gezegenin ve rengin sembolizmiyle örülmüştür.
Firdevsi, Şahname (1010)
Hakim Ebu\'l-Kâsım Firdevsi · 1010Pers edebiyatının ulusal-destan şaheseri. 60.000 beyitten oluşan eser Pers tarihini efsanevi kökenlerden Sasani hanedanının yıkılışına kadar anlatır; Bahram V Gûr ve diğer Sasani hükümdarları metnin önemli karakterleridir.
Uluslararası Karşılıkları
- FarsçaBahrâm
- Avesta-Eski İranVerethraghna
- Türkçe (diğer yazımlar)Behram / Behrâm / Bahrâm
Ünlü İsimdaşlar
Bahrām V Gûr
Klasik Pers-Mâzdaî geleneğinin söz; Niẓāmī Gencevî *Haft Paykar* (1197) klasik Pers divan şiir mesnevî merkezî eserin yer alır.