Cezmi ismi “Jazmi — kesin karar veren, kararlı (klasik İslami kelam jargonundan)” anlamına gelir. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 2024: #449).
Cezmi İsminin Anlamı ve Kökeni
Cezmi, Arapça cezm (kararlılık, kesin azim) kökünden gelen ve "kararlı, azimli, sözünde duran" anlamlarını taşıyan klasik bir erkek adıdır. Türk edebiyatında en bilinen taşıyıcısı, Namık Kemal'in 1880'de yayımlanan Cezmi — Türk edebiyatının ilk tarihi romanı, 16. yüzyıl Osmanlı-İran savaşları döneminde geçen vatansever romanın kahramanıdır. Cumhuriyet sonrası özellikle eğitimli kuşağın sevdiği klasik erkek adlarındandır.
Aynı kök ailesinden el-cezm (kararlılık), el-cazm (kesin karar), el-cazim (kararlı), el-cezima (kesin azim) sözcükleri türer. Adın taşıdığı edebi mirasın kaynağı Namık Kemal'in Cezmi (1880) romanı — Tanzimat dönemi Türk edebiyatının ilk tarihi romanı olarak Türk modern roman geleneğinin kurucu eserlerindendir.
Cezmi İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
Cezmi, Arapça kökenli bir ad. İsim karakteri belirlemez — ama her adın, anlamından ve kullanım geçmişinden gelen bir çağrışım dünyası vardır. Cezmi isminde bunlar iki başlıkta toplanıyor:
Kararlılık
İsmin ilk akla getirdiği şey kararlılık ve dayanıklılık. Kolay pes etmeyen, kendi yükünü taşıyan, gerektiğinde tek başına da yürüyebilen bir tavır.
Cesaret
Riski gören ama yine de ilk adımı atan, kalabalığa karşı da olsa fikrini söyleyen bir tavır — bu ismin taşıdığı nitelik cesaret. Ataklık değil, sorumluluk almak.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Deneyin
Size en yakın ismi bulalım
6 kısa soru, 30 saniye — zevkinize göre kişisel isim önerileri.
Popülerlik Hikâyesi
Cezmi, 1899'dan itibaren TÜİK kayıtlarında Anadolu ulema medrese ailelerinin sevdiği klasik erkek adı şeklinde görünür. 20. yüzyıl boyunca ve Türk-İslam ailelerinde 200-500 sıralarında istikrarlı kaldı; 2024'te #449 sıradadır.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 25.000 kişiden biri
- Nadir
Cezmi ismini eşin de sever mi?
İsim Eşleşmesi ile birlikte seçin — ikinizin de beğendiği isimler eşleşsin.
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Cezmi adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Cezmi adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: el-cezm (kararlılık) kavramı klasik İslami ahlak söyleyişte azm (azim) ile yakın akrabadır; Al-i İmran 3:159 fa-iza azamte fa-tevekkel ala'llah (Bir işe karar verdiğinde Allah'a tevekkül et) ayeti kararlılık kavramının Kur'ani bağlamını oluşturur. Klasik fıkıh söyleyişte el-cezm (kesin karar) niyet-irade kavramının anahtar kavramıdir.
Benzer İslami adlar için:
Edebiyatta ve Folklorda
Cezmi
Namık Kemal · 1880Türk edebiyatının ilk tarihî romanı. Adını taşıyan kahraman Cezmi, Kırım'da esir düşen İranlı şehzade Âdil Giray'ı kurtarmaya çalışan idealist bir sipahidir; roman adı bu kahraman üzerinden edebî bir çağrışım kazanmıştır.
Deneyin
Cezmi soyadınızla nasıl duruyor?
Soyadınızı yazın; ses akışını, ritmi ve anlam ilişkisini birlikte değerlendirelim.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- ArapçaJazmī
- FarsçaJazmī
- UrducaJazmi
- BoşnakçaDzemzi