Devran ismi “Davran — dünya, felek, dönüşü (klasik tasavvuf jargonu)” anlamına gelir. Türkiye'de yaygın olarak tercih edilen bir isimdir (TÜİK 2025: #50).
Devran İsminin Anlamı ve Kökeni
Devran, Arapça kökenli "dönüş, devr, zamanın akışı" anlamlarına gelen üniseks bir addır. Klasik İslam tasavvuf geleneğinde devr-i felek (feleğin dönüşü) zamanın akışı, talihin değişmesi ve hayatın geçici doğasının köklü kavramıdır. Mevlevi tarikatının sema ayini bu dönüş hareketinin manevi temsilidir. 2025'te TÜİK kayıtlarında 50. sırayla yükselen modern bir tercihtir.
Arapça devrân, 'dönmek' anlamındaki d-v-r kökünden gelir ve dönüş, dönme hâli demektir. Türkçeye geçen devir, devre, daire, devriye ve müdür sözcükleri de aynı ailedendir. Klasik kullanımda devran, feleğin dönüşünü, zamanın ve talihin durmadan değişmesini anlatır: bugün yukarıda olan yarın aşağıdadır. Divan ve tasavvuf şiirinin en sevilen kavramlarındandır; 'devran döndü' deyimi Türkçede hâlâ yaşar. Tasavvufta devran aynı zamanda bir zikir biçiminin adıdır: Halvetî ve Kadirî dervişleri el ele halka olup dönerek zikreder, bu dönüş kâinatın dönüşünü temsil eder. Böyle zikreden tarikatlara devrânî denir.
Bu İsmin Yer Aldığı Listeler
Popülerlik Hikâyesi
Devran, TÜİK kayıtlarında 2024 sonrası görülmeye başlanan, modern dindar ve tasavvuf bağlantılı ailelerin tercih ettiği yeni nesil bir addır. 2025'te 50. sırayla TÜİK ilk-100 listesine giren bir hız ve yoğunlukla yükselişe geçmiştir. Bu yükseliş tasavvuf mistisizm temasını taşıyan kısa modern adların 2020'lerdeki yeni dalgasıyla örtüşür.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
YükseliyorGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 4.400 kişiden biri
- 17.321 erkek · 2.005 kadın
- Orta yaygınlıkta
Devran ismini eşin de sever mi?
İsim Eşleşmesi ile birlikte seçin — ikinizin de beğendiği isimler eşleşsin.
Dini ve Manevi Bağlam
İslam-tasavvuf: Devran (Arapça davran — dönüş, dönme) sözcüğü tasavvuf geleneğinin merkezi kavramlarından biridir. Mevlevi tarikatının kurucu uygulaması olan sema töreni, semazenlerin kâinatın ezeli dönüşüne (yıldızların, gezegenlerin, kalplerin Allah etrafındaki dönüşüne) eşlik eden ritüel dönüşüdür; bu dönüşe devran-ı sema denir. Mevlâna Celaleddin-i Rumi Mesnevi'sinde çark-ı devran (kâinat dönüşü) ve devran-ı kaza (kader dönüşü) tabirleriyle bu kavramı işler. Kadiri ve Rufai tarikatlarında da devran zikri — dervişlerin halka olup dönerek Allah'ı zikretmesi — temel uygulamalardandır. Adı taşıyan erkeklerin manevi dayanağı bu tasavvufi kavramdır.
Edebiyatta ve Folklorda
Mesnevi
Mevlâna Celaleddin-i Rumi · 1273Mevlana'nın altı ciltlik tasavvuf başyapıtında devran kavramı dünyanın geçiciliğinin merkez sözcüklerindendir. Devr-i felek (feleğin dönüşü), devran-ı dünya (dünyanın çarkı), bu da geçer mantığı kıssaların temel ahlakıdır. Mevlevi tarikatının sema ayinindeki dervişin sağdan sola dönüşü, devran kavramının bedensel manevi temsilidir; insan iç-dönüşle (sağ-el yukarı, sol-el aşağı) Allah'ın aşkını alıp aşağıya — yere ve insana — aktarır.
Modern Kültürde
Bu Da Geçer Ya Hu
Müzik · 2003Türk halk müziği ve tasavvuf geleneğinin köklü deyimi bu da geçer ya hu, devran kavramının halk diliyle özetidir — talihin, hayatın çarkının dönüp duracağı, her zorluğun geçici olduğu hatırlatması. Aşık Veysel, Neşet Ertaş'tan modern dönemde Sezen Aksu'ya kadar pek çok sanatçının türkü repertuarında bu kavram yer alır.
Deneyin
Devran soyadınızla nasıl duruyor?
Soyadınızı yazın; ses akışını, ritmi ve anlam ilişkisini birlikte değerlendirelim.
Size en yakın ismi bulalım
6 kısa soru, 30 saniye — zevkinize göre kişisel isim önerileri.
Ünlü İsimdaşlar
Devran Çağlar
1990'ların arabesk seslerinden; asıl adı Mustafa Dağlar'dır, 2019'da vefat etmiştir.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- ArapçaDawrān
- FarsçaDawrān
- Türkçe (varyantlar)Devrân / Devran