Enbiya

Enbiya, Arapça al-Anbiyā' (الأنبياء) — n-b-' (haber-vermek-peygamberlik, klasik Arap-Sami söz-örgüsünün söz-merkezi söz-yapısı) kökünün çoğul-yan-form söz-yapısının söz-imgesi al-Anbiyā' — peygamberler, klasik halk-Arap-İslam söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı anlamlarına gelir. TDK Kişi Adları Sözlüğü adın özel-anlam-yorumunu Peygamberler manasında nitelendirir. Aynı kök-ailesinden al-Nabī (peygamber), al-Nubuwwah (peygamberlik), al-Naba' (haber; klasik halk-Naba' Sûresi 78 söz-merkezi söz-yapısı), Khātam al-Nabīyīn (peygamberlerin-sonuncusu; klasik halk-Ahzâb 33:40 söz-merkezi yan-bağlamı; bk. Muhamet maddesi yan-form söz-örgüsü), Sayyid al-Anbiyā' (peygamberlerin-efendisi yan-yapı söz-yapısı) yan-örgüsü oluşur. Kur'ânî yan-bağlam Enbiyâ Sûresi 21:25'te söz-merkezindedir — Wa-mā arsalnā min qablika min rasūlin illā nūḥī ilayhi annahu lā ilāha illā Anā fa-aʿbudūni ("Senden önce gönderdiğimiz her resûle: 'Benden başka ilâh yoktur; o halde bana ibadet edin' diye vahyetmişizdir"). Klasik halk-Tafsîr söz-örgüsünde Enbiyâ Sûresi 21 — peygamberler-sûresi söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır (Hz. Mûsâ, Hz. Hârûn, Hz. Süleyman, Hz. Davud, Hz. Eyüp, Hz. Yûnus, Hz. Zekeriya, Hz. Yahyâ, Hz. 'Îsâ-Hz. Meryem yan-bağlamlı söz-merkezi söz-imgeleri yan-bağlanır). 133 yıllık derin TÜİK tarihiyle 2025'te #427 sıradadır.

Arapça al-Anbiyā' (الأنبياء), n-b-' ("haber-vermek-peygamberlik; klasik halk-Arap-Sami söz-örgüsünün söz-merkezi söz-yapısı; klasik Arap-Sami söz-örgüsünde n-b-' kök-ailesinin söz-merkezi söz-yapısı; aynı kök-ailesinden al-Nabī — peygamber, al-Nubuwwah — peygamberlik, al-Naba' — haber; klasik halk-Naba' Sûresi 78 söz-merkezi söz-yapısı, Khātam al-Nabīyīn — peygamberlerin-sonuncusu; klasik halk-Ahzâb 33:40 söz-merkezi yan-bağlamı; bk. Muhamet maddesi yan-form söz-örgüsü kök-aile-detayı orada, Sayyid al-Anbiyā' — peygamberlerin-efendisi yan-yapı söz-yapısı, al-Mursalūn — gönderilenler/resüller, al-Munba' — haber-veren yan-örgüsü") kökünün çoğul-yan-form söz-yapısının söz-imgesi al-Anbiyā' — peygamberler, klasik halk-Arap-İslam söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı. TDK Kişi Adları Sözlüğü adın özel-anlam-yorumunu Peygamberler manasında nitelendirir. Kur'ânî yan-bağlam Enbiyâ Sûresi 21:25'te söz-merkezindedir — Wa-mā arsalnā min qablika min rasūlin illā nūḥī ilayhi annahu lā ilāha illā Anā fa-aʿbudūni ("Senden önce gönderdiğimiz her resûle: 'Benden başka ilâh yoktur; o halde bana ibadet edin' diye vahyetmişizdir") söz-merkezi söz-imge yan-bağlanır. Enbiyâ Sûresi 21 — peygamberler-sûresi söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır; sûre-eponym söz-yapısının söz-imgesi yan-bağlanır. Klasik halk-Tafsîr söz-örgüsünde Enbiyâ Sûresi 21'de Hz. Mûsâ-Hz. Hârûn (21:48-50), Hz. İbrâhîm (21:51-71), Hz. Lût (21:71-75), Hz. Nûh (21:76-77), Hz. Davud-Hz. Süleyman (21:78-82), Hz. Eyüp (21:83-84; bk. Eyüp maddesi yan-form söz-örgüsü Sâd 41 söz-merkezi yan-bağlamı kök-aile-detayı orada), Hz. İsmâîl-Hz. İdrîs-Hz. Zülkifl (21:85-86; bk. Zülkifl maddesi yan-form söz-örgüsü), Hz. Yûnus (21:87-88; bk. Yûnus maddesi yan-form söz-örgüsü), Hz. Zekeriya (21:89-90; bk. Zekeriya maddesi yan-form söz-örgüsü), Hz. Meryem-Hz. 'Îsâ (21:91; bk. Meryem maddesi yan-form söz-örgüsü) söz-merkezi yan-yapı söz-yapısının söz-imgeleri yan-bağlanır. Klasik halk-İslam söz-örgüsünde al-Anbiyā' söz-yapısı 124,000 peygamber-yan-bağlamı söz-merkezi söz-imge yan-bağlanır (klasik halk-Hadis söz-örgüsünde Aḥmad ibn Ḥanbal Musnad yan-bağlamı söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır). Türkçeye Osmanlı yumuşak-söyleyişiyle al-Anbiyā' / Enbiyâ / Enbiya yan-formunda yerleşmiştir; özellikle Doğu-Anadolu, Güneydoğu-Anadolu, İç-Anadolu Sünnî-muhafazakâr ailelerinin sevdiği klasik İslami unisex ad oldu.