Süreyya, gökyüzündeki Ülker (Pleiades) yıldız kümesinin adıdır. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 2025: #317).
Deneyin
Süreyya İsminin Anlamı ve Kökeni
Süreyya, Arapça kökenli al-Surayya kelimesinden gelir ve gökyüzündeki Ülker (Pleiades) yıldız kümesinin adıdır — Boğa burcunda yer alan ve dünyadan çıplak gözle görülebilen yedi parlak yıldız öbeği. Klasik Arap astronomisi ve şiirinde Surayya parlaklığın, yüksekliğin ve kozmik zarafetin simgesi olarak yoğun kullanıldı; adı, servet sözcüğüyle aynı kökten gelir ve "bolluk" fikrini taşır. Osmanlı döneminde hem kız hem erkek adı olarak kullanıldı. TÜİK kayıtlarında Süreyya ismine ilk olarak 1853 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1853 yılında 76. sırayla zirvesine çıkmıştır. Güncel olarak 2025 yılı verilerinde 317. sırayla listelenmektedir.
Arapça Süreyya, Ülker (Pleiades) yıldız kümesinin adıdır; sözcük Arapça servet (zenginlik, bolluk) ile aynı kök ailesine bağlanır — pek çok yıldızın bir arada görünmesi, kümeyi bolluk fikriyle ilişkilendirmiştir. Klasik Arap gökbiliminde Süreyya, ay konakları (menazilü'l-kamer) diye bilinen 28 gök durağının üçüncüsüydü ve gökyüzünün çıplak gözle en kolay seçilen öbeklerinden biriydi. Necm (Yıldız) suresinin açılışındaki "battığı zaman yıldıza andolsun" (53:1) ifadesinin tefsir geleneğinde bu yıldız kümesiyle ilişkilendirildiği rivayet edilir.
Bu İsmin Yer Aldığı Listeler
Bu ay çok bakılan unisex isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 26 Eylül – 23 Ekim
Süreyya İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
Bir adın insanı belirlediğini söyleyemeyiz; ama adların taşıdığı çağrışımlar kültürel olarak paylaşılır ve gerçektir. Arapça kökenli Süreyya isminde öne çıkan üç özellik:
Aydınlık
Görüneni olduğu gibi gösteren, kimseyi karanlıkta bırakmayan, yolu işaret eden bir tavır — bu ismin taşıdığı nitelik aydınlık. Işık, Türk isim geleneğinde en eski dileklerden biridir.
Zarafet
Az sözle anlatan, abartmayan, bir şeyi güzel kılan oranı sezen bir tavır — bu ismin taşıdığı nitelik zarafet. Neyi söylemeyeceğini bilmek de bu inceliğin parçası.
Doğa Sevgisi
Mevsimi, havayı, toprağı gündelik hayatın parçası sayan bir karakter. Doğa sevgisi burada manzara beğenmek değil, ritmini oradan almak.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
Süreyya, klasik divan-şiirinin Pleiades-yıldız-kümesi estetiğine bağlı bir üniseks ad olarak Türk-İslam aile geleneğinin köklü tercihlerindendir. Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre Süreyya adı 1853 yılından itibaren yıllık isim kayıtlarında yer almaktadır. İsim, 1853 verilerinde 76. sıraya kadar tırmanarak en çok tercih edildiği dönemi görmüştür. Güncel olarak 2025 sıralamasında 317. konumdadır.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 3.700 kişiden biri
- 2.895 erkek · 20.381 kadın
- Orta yaygınlıkta
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Süreyya adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Süreyya adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Tarihi Figürler
Süreyya İlmen Paşa
1874-1955, Podgorica / İstanbulOsmanlı-Türk havacılığının kurucu adlarından; genç yaşta tuğgeneralliğe yükselen asker, sonra siyasetçi ve sanayici. 1911'de Harbiye Nazırı Mahmud Şevket Paşa'nın görevlendirmesiyle kurulan ilk Osmanlı havacılık komisyonuna başkanlık etti. Cumhuriyet döneminde 1927'de milletvekili oldu. Kadıköy'de yaptırdığı Süreyya Sineması bugün Süreyya Operası olarak kullanılıyor; Maltepe'deki Süreyyapaşa Hastanesi de onun kurduğu ve adını taşıyan bir kurumdur.
Süreyya Ağaoğlu
1903-1989, Şuşa / İstanbulTürkiye'nin ilk kadın avukatı. İstanbul Darülfünunu Hukuk Fakültesi'ne başvuran ilk kız öğrenci olarak fakültenin kadınlara açılmasını sağladı; 1928'de avukatlık ruhsatını aldı. Türk Kadın Hukukçular Derneği'ne başkanlık etti, Üniversiteli Kadınlar Derneği'nde etkin rol aldı ve 1946-1960 arasında Uluslararası Barolar Birliği yönetiminde tek kadın üye olarak görev yaptı. Düşünür ve siyasetçi Ahmet Ağaoğlu'nun kızıydı.
Edebiyatta ve Folklorda
Divan Şiirinde Süreyya/Pervin Sembolü
Klasik Osmanlı divan şiirinde Süreyya (Türkçe Ülker, Farsça Pervin) yıldız kümesi, iki sıra hâlinde dizilişiyle sevgilinin boynundaki mücevher gerdanlığa benzetildi; ıkd-ı Süreyya (Süreyya gerdanlığı) tamlaması bu yüzden yaygındır. Aynı küme parlak dişlere, çiy tanelerine ve sevgilinin yüzündeki benlere de benzetilir. Ahmed Paşa, Nev'î, Nef'î ve Sâbit gibi şairlerin beyitlerinde sıkça geçer.
Modern Kültürde
Süreyya Operası (Kadıköy)
Sinema · 19271927'de Süreyya İlmen Paşa tarafından İstanbul Kadıköy'de yaptırılan, mimarı Kegham Kavafyan olan tiyatro binası; kısa bir tiyatro döneminin ardından 1930'dan 2005'e kadar sinema olarak hizmet verdi. 2007'de restorasyon sonrası opera binası olarak yeniden açıldı ve İstanbul Devlet Opera ve Balesi sahnelerinden biri oldu. Kadıköy'ün kültürel simgelerinden biridir.
Varyantlar
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- Arapçaes-Süreyya (الثريا)
- FarsçaSüreyya / Pervin
- İngilizce/AvrupaPleiades
- Türkçe (harf çevirisi)Süreyya / Sürayyâ
- Türkçe (diğer yazımlar)Süreyya / Süreyyâ