Esra
Esra İsminin Anlamı ve Kökeni
Esra, Arapça kökenli "en çabuk, pek hızlı" anlamlarına gelen bir kız adıdır. Aynı kökten gelen isra sözcüğü, Kur'an-ı Kerim'de Hz. Muhammed'in Mirac gecesi yolculuğunu anlatan İsra Suresi'nin adıdır (Sure 17). Çeviklik ve hareketliliği simgeleyen bu ad, modern Türk-İslami kız adlarının yaygın üyelerindendir.
Arapça isra, s-r-y (gecenin içinde yolculuk etmek, gece yürümek) kökünün ifal kalıbındaki masdar biçimidir ve "geceleyin yürütme, gecenin özel yolculuğu" anlamına gelir. Aynı kökten Arapça sara (gece yürüdü), sariyya (gece askeri keşif birliği), mesra (gecenin özel olayı) sözcükleri gelir. Kelime İslam dininde özel bir teolojik anlam taşır: Kur'an'ın 17. suresi el-İsra Suresidir ve sure Hz. Peygamber'in Mescid-i Haramdan Mescid-i Aksaya tek bir gecede yaptığı mucizevi yolculuğu anlatır. Bu olayın devamı el-Mirac (Mi'rac — göğe yükseliş) olarak İslami eskatolojinin temel olaylarından birini oluşturur. Türkçede Esra biçiminde özel ad olarak kullanımı 1930'lar sonrası başlamış, 1980-1995 İslami Kur'ani kız isim dalgasıyla zirveye ulaşmıştır.
Popülerlik
Esra, 1938'den bu yana TÜİK kayıtlarında görülen ancak 1970'lere kadar 200-400. sıralarda düşük sıklıkta kullanılan bir İslami Kur'ani kız ismiydi. 1976'da top-100'e girdi (#90), 1979'da top-50'ye (#42), 1981'de top-20'ye (#20), 1987'de top-10'a (#9) yükseldi ve 1991'de #5 ile Türkiye'nin beşinci en popüler kız ismi konumuna ulaştı. 1990'lar boyunca top-10 içinde kaldı. 2000-2015 arası top-50-80 arasında seyretti. 2020 sonrası düzenli geri çekilme süreciyle 2025'te #174 sıraya geldi. 1985-2005 kuşağın karakteristik İslami Kur'ani kadın isimlerinden biri olarak Türk-İslam onomastiğindeki yerini koruyor.
Popülerlik Trendi
DüşüyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: İsra ve Mirac olayı İslami gelenekte en çok anılan peygamberlik mucizelerinden biridir. Kur'an'ın İsra Suresi 17:1 ayetinde başlar: "Bir gece kulunu Mescid-i Haram'dan çevresini mübarek kıldığımız Mescid-i Aksa'ya yürüten Allah noksan sıfatlardan münezzehtir." Klasik siyer-tefsir geleneğinde (İbn Hişam, Taberi) olay şöyle aktarılır: Peygamber Mekke'den Burak adlı mucizevi bir binekle Kudüs'e götürülmüş, Mescid-i Aksa'da önceki peygamberlere (Musa, İsa, İbrahim, Harun) namaz kıldırmış, ardından yedi kat semaya yükselerek Allah'ın huzuruna çıkmıştır. Bu göğe yükselişte farz namazın beş vakit olarak Müslümanlara verildiği rivayet edilir. Her yıl Recep ayının 27. gecesi Mirac Kandili olarak kutlanan bu olay, İsra — Esra adının taşıdığı en derin manevi yükün kaynağıdır.
Modern Kültürde
Esra Bilgiç
Oyuncu · 1992Türk televizyon oyuncusu (d. 1992). Diriliş: Ertuğrul (2014-2019, TRT1) dizisinde Ertuğrul Gazi'nin eşi Halime Sultan rolünü canlandırarak Türkiye ve özellikle Pakistan-Hindistan-Ortadoğu izleyicileri arasında büyük tanınırlık kazandı. İsmin 2010'lar küresel Türk dizi kültüründeki en görünür taşıyıcısıdır.
Uluslararası Karşılıkları
- Arapça (kaynak)Isrāʾ
- FarsçaEsrā
- UrducaIsrā
- BoşnakçaEsra
Ünlü İsimdaşlar
Esra Erol
Türkiye'nin en uzun soluklu evlilik programlarından birini sunan ünlü televizyon yüzü.
Esra Dermancıoğlu
Türk sinema ve televizyon dünyasında önemli roller üstlenmiş başarılı bir oyuncu.
Esra Bilgiç
Diriliş: Ertuğrul dizisindeki Halime Sultan rolüyle dünya genelinde tanınan Türk oyuncu.
Esra İsmi En Yaygın Hangi İllerde?
TÜİK 2025 verilerine göre Esra isminin en çok kullanıldığı iller.