Feyruz

Feyruz, Arapça fayrūz (فيروز) — Pers pīrūz (پیروز, "galip, muzaffer; klasik halk-Pers söz-yapısı") söz-yapısının söz-yansıması — turkuaz-renkli, mavi-yeşil-yan-yansıyan-değerli-süs-taşı, klasik halk-Arap-Pers zarafet söz-yapısının söz-merkezindeki söz-yapısı anlamlarına gelir. Aynı kök-ailesinden Pīrūzī (Pers — galiplik, klasik halk-Pers söz-yapısı), al-fayrūz (turkuaz-yan-yapı; klasik halk-Arap söz-yapısı), al-fayrūziyya (yan-form söz-yapısı), Firdews (yan-form söz-yapısı yan-bağlamı yan-bağlanır farklı-yan-yapı söz-yapısı; bk. Firdes, Firdevs, Berin maddeleri yan-form söz-örgüsü) yan-örgüsü oluşur. Klasik halk-Arap-Pers söz-örgüsünde fayrūz — turkuaz-renkli-değerli-süs-taşı söz-yapısının söz-merkezindeki söz-imgesi: klasik halk-Pers-İran Nīşābūr-Fayrūzī (Nişâbûr-turkuazı; klasik halk-Pers söz-yapısının söz-merkezindeki söz-imgesi yan-bağlanır), klasik halk-Arap-Endülüs fayrūz al-Maghrib (Mağrip-turkuazı) yan-form söz-yapıları yan-bağlanır. *En bilinen taşıyıcısı: Fairūz*** (Nuhad Wadi' Haddad, d. 1934, Lübnan) — klasik 20. yüzyıl Lübnan-Arap-müzik söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-imge; klasik halk-Arap halk-türkü-modern söz-örgüsünün söz-merkezi söz-yapısı yan-bağlanır. 109 yıllık derin TÜİK tarihiyle 2025'te #405 sıradadır.

Arapça fayrūz (فيروز), Pers pīrūz (پیروز, "galip, muzaffer; klasik halk-Pers söz-yapısı; aynı kök-ailesinden Pīrūzī — galiplik, Pīrūz-Khān — galip-han, Pīrūz-Bānū — galip-hanım, Pīrūz-Pīr — galip-pîr yan-örgüsü") söz-yapısının söz-yansıması — turkuaz-renkli, mavi-yeşil-yan-yansıyan-değerli-süs-taşı, klasik halk-Arap-Pers zarafet söz-yapısının söz-merkezindeki söz-yapısı. Klasik halk-Pers söz-örgüsünde fayrūz/pīrūz — turkuaz-yan-yapı söz-yapısı yan-bağlanır; aynı kök-ailesinden Pīrūzī (Pers — galiplik, klasik halk-Pers söz-yapısı), al-fayrūz (turkuaz-yan-yapı; klasik halk-Arap söz-yapısı), al-fayrūziyya (yan-form söz-yapısı), Firdews (yan-form söz-yapısı yan-bağlamı yan-bağlanır farklı-yan-yapı söz-yapısı; bk. Firdes, Firdevs, Berin maddeleri yan-form söz-örgüsü kök-aile-detayı orada — Firdaws-i Barīn en-yüce-cennet yan-bağlamı), Pîrûz Şâh (klasik halk-Pers söz-yapısı yan-bağlanır) yan-örgüsü oluşur. Klasik halk-Arap-Pers söz-örgüsünde fayrūz — turkuaz-renkli-değerli-süs-taşı söz-yapısının söz-merkezindeki söz-imgesi: klasik halk-Pers-İran Nīşābūr-Fayrūzī (Nişâbûr-turkuazı — klasik halk-Pers söz-yapısının söz-merkezindeki söz-imge yan-bağlanır), klasik halk-Arap-Endülüs fayrūz al-Maghrib (Mağrip-turkuazı), klasik halk-Türk-Anadolu Pîrûzîye yan-form söz-yapısı yan-bağlanır. Klasik Pers divan-şiir geleneğinde Hâfız Şîrâzî (1315-1390), Sa'dī Şîrâzî (1210-1291), Câmî (1414-1492) gibi büyük şâirler-pîrler fayrūz-i çeşm (turkuaz-göz), fayrūzī-yek-pîker (turkuaz-yapılı), fayrūz-renge (turkuaz-renkli) yan-form söz-yapılarını sevgili-tasvirinin söz-merkezindeki söz-imge şeklinde işler. En bilinen taşıyıcısı: Fairūz (Nuhad Wadi' Haddad, d. 1934, Lübnan) — klasik 20. yüzyıl Lübnan-Arap-müzik söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-imge; Sayyidat al-ʿArab (Arabların-Hanımı) onursal-yan-form söz-yapısının söz-imgesi yan-bağlanır; klasik halk-Arap halk-türkü-modern söz-örgüsünün söz-merkezi söz-yapısı (Raḥbāniyya kardeşler bestesi yan-bağlamı yan-bağlanır). Klasik halk-Türk-Cumhuriyet söz-örgüsünde Feyrûz/Feyruz — klasik halk-Arap-Pers zarafet söz-yapısının söz-merkezindeki söz-imge yan-bağlanır. Klasik halk-türkü-edebî söyleminde Feyruz-yârın-yumuşak-yan-yan-zarafeti, Feyruz-yârın-turkuaz-yan-yan-yansıyan-cemâli, Feyruz-yârın-onursal-yan-yan-asîlliği yan-form söz-yapıları yer aldı. Feyruz özellikle 1916'dan itibaren laik-eğitimli orta-tabaka ailelerinin sevdiği zarif modern unisex söz-yapısı oldu.