Haney, Hanım adının Alevi Kürt ailelerde kullanılan söylenişidir; Türkçe hanım, kadınlara yüzyıllardır verilen bir saygı hitabıdır. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 1996: #536).
Deneyin
Haney İsminin Anlamı ve Kökeni
Haney, Hanım adının Alevi Kürt ailelerde kullanılan bir söylenişidir; Kürtçede Xanım biçiminde yaşayan bu ad Türkçe kökenlidir. Hanım, 'bey, egemen kişi' anlamındaki han sözcüğüne birinci kişi iyelik eki gelmesiyle kurulur ve kelimesi kelimesine 'beyim, efendim' demektir. Sözcük en az 13. yüzyıldan beri Türkçede kadınlara saygı hitabıdır; ad, kız çocuğuna bu saygıyı ve sevgiyi taşır. TÜİK kayıtlarında Haney ismine ilk olarak 1851 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1851 yılında 59. sırayla zirvesine çıkmıştır. En son 1996 yılı verilerinde 536. sırayla görülmüştür.
Haney'in kaynağı Türkçe hanım sözcüğüdür. Hanım, Türk ve Moğol hükümdarlarının unvanı olan han sözcüğüne -ım iyelik ekinin gelmesiyle oluşur; Begüm de beğ (bey) sözcüğüne aynı ekin gelmesiyle kurulmuştur. Sözcük Kürtçeye Xanım biçiminde geçmiş, Alevi Kürt ailelerde ise Haney söylenişiyle kız adı olmuştur. Hanım adı 1980'lerden sonra hızla azalmıştır; Haney de aynı yolu izlemiş, son kaydı 1996'dadır. Ad, sesi bakımından Arapça hani (huzurlu) sözcüğüne ve Ümmühani adına benzese de onlarla bir bağı yoktur.
Bu ay çok bakılan kız isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 26 Eylül – 23 Ekim
Haney İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
Haney, Türkçe kökenli bir ad. İsim karakteri belirlemez — ama her adın, anlamından ve kullanım geçmişinden gelen bir çağrışım dünyası vardır. Haney isminde bunlar iki başlıkta toplanıyor:
Şefkat
İsmin ilk akla getirdiği şey şefkat: seven, sarıp sarmalayan, kırılganı gözeten bir tavır. Bu adlar geleneksel olarak bir aile dileğini de taşır — evin kalbi olsun diye.
Zarafet
Sözünü tartan, karşısındakini küçültmeden söyleyen bir incelik. Zarafeti kuran şey burada süs değil, ölçü.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
Haney, TÜİK kayıtlarının ilk yıllarında görülen eski bir kız adıdır ve en iyi sırası ilk kaydı olan 1851'deki 59. sıradır. Sonra yavaş ve düzenli bir gerileme yaşadı: 1878'de 141., 1905'te 191., 1932'de 318., 1950'de 413. sıradaydı. 1970'lerin sonunda 550'li sıralara indi; son kaydı 1996'da 536. sıradır.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 110.000 kişiden biri
- Nadir
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Haney adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Haney adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- KürtçeXanım