Işıl
Anlam ve Köken
Işıl, Türkçe ışıl sözcüğünden gelir ve "parıldayan, ışıldayan, pırıltılı" anlamını taşır — ışık kökünün pekiştirme-türevi olarak "ışıl ışıl parlayan" ifadesinde olduğu gibi yoğunluklu-parlaklık çağrışımını içerir. Modern Türk kadın adı olarak 2010'da Türkiye'nin #185 en popüler kız ismi konumuna ulaşmıştır.
Türkçe ışıl, Eski Türkçe yaşı/yaşıl (parlak, yanık) biçiminden gelir ve ışık kök-ailesiyle aynı dal-üretiminin parçasıdır. ışık kökünün Eski Türkçe biçimi yaşıq/jaşıq olup Proto-Türkçe jaş- (parlamak, yanmak) köküne uzanır. Türkçede aynı kökten ışık (ana-kelime, aydınlık), ışıldak (parlak-ışıklı aygıt), ışıl ışıl (pekiştirme — parıltı dolu), ışıldamak (parlamak) sözcükleri türer. Türk halk şiirinde ışıl gözlü, ışıl tenli, ışıl yüzlü tamlamaları sevgili-güzellik tasvirinin standart parlaklık-metaforlarıdır. Özel ad olarak kullanımı 1950'ler sonrası başlamış, 2000'lerde modern öz Türkçe kadın ad dalgasında yaygınlaşmıştır.
Popülerlik
Işıl, 1960'lar sonrası TÜİK kayıtlarında görülen öz Türkçe parlaklık-kökenli kadın ismidir. 2010'da #185 ile ilk yüksek dönemini yaşadı. 2020-2025 arası yeniden yükselişe geçti ve 2025'te #230 ile yukseliyor trendi kaydedildi. Öz Türkçe ışık-ışıl-ışıldak doğa-parlaklık kelime-ailesinin kadın kolunun (Ilay, Işıl, Aydınlık yanında) modern örneklerinden biridir.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Modern Kültürde
Işıl Yücesoy
Oyuncu · 1950Türk tiyatro ve sinemasının 1970'ler-2020'ler döneminin tanınan kadın oyuncularından (d. 1950). Devlet Tiyatroları'nda uzun yıllar görev yaptı; Asmalı Konak (2002-2003), Medcezir (2013-2015), İçerde (2016-2017) gibi dizilerde de rol aldı. İsmin modern Türk popüler kültüründeki dayanıklı taşıyıcılarından biridir.
Uluslararası Karşılıkları
- Türkçe (kaynak)Işıl
- Azericeİşıl
Ünlü İsimdaşlar
Işıl Kasapoğlu
PolitikacıTürk siyasetçi ve eski Kültür ve Turizm Bakanı.
Işıl Yücesoy
OyuncuTürk tiyatro ve televizyon oyuncusu olarak uzun yıllar sahne almıştır.
Işıl Filiz
AkademisyenTürk akademisyen ve hukuk profesörü olarak tanınmaktadır.