Jale
Anlam ve Köken
Jale, sabah saatlerinde bitkilerin üzerine çöken ince su damlacıkları olan kırağı ve çiyi ifade eder. Farsça kökenli bu isim, Türk şiirinde sevgilinin gözyaşlarını ya da doğanın tazeliğini çağrıştırmak için sıkça kullanılan lirik bir imgedir.
Farsça žāleh (ژاله) sözcüğü — "çiy, kırağı, sabah-nemi; dolu-taneciği" anlamını taşıyan klasik-Fars kelimedir. Proto-İran žala- (nem, çiğ) kökünden türer. Klasik Fars-Türk divan şiirinde jâle gül-yaprağında oluşan çiy-damlacıkları estetik-imgesi olarak yoğun-kullanıldı; jâle-i sübh (sabah-çiyi), jâle-zâr (çiyli-bahçe) tamlamaları klasik-divan geleneğinin estetik-dünyasının parçalarıdır. Türkçeye Osmanlı Türkçesi aracılığıyla Jâle veya Jale biçiminde yerleşti; klasik-Fars-doğa estetik kadın-ad havuzunun (Jale, Şebnem-BA'da enriched, Hazan-AP'de enriched) temsilcilerinden biri oldu. 1920'de #237 ile zirvesine ulaştı.
Popülerlik
Jale, 20. yüzyıl başı Türkiye'sinin Fars-klasik çiy-estetik kadın-ad havuzunun temsilcilerinden biri olarak 1920'de #237 ile zirvesine ulaştı. Erken-Cumhuriyet dönemi eğitimli-şehirli aile tercihinin klasik-Fars doğa-estetik adlarına yönelmesinin göstergesi. 2025'te yükseliyor trendinde.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Tarihi Figürler
Jale İnan
1914-2001, İstanbulTürk arkeolog ve akademisyen. Türk arkeoloji-biliminin 20. yüzyıl kadın-öncülerinden biri; özellikle klasik-Antik Çağ arkeolojisi (Perge, Side, Aspendos gibi Anadolu-Grek-Roma yerleşimleri) alanındaki çalışmalarıyla tanındı. İstanbul Üniversitesi'nde uzun yıllar profesörlük yaptı; Türk kadın-akademisyenlerin 20. yüzyıl kuşağının saygın-isimlerinden biri oldu.
Uluslararası Karşılıkları
- Farsça (kaynak)Žāleh (ژاله)
- UrducaJaleh
- Azerbaycan TürkçesiJalə