Melik
Melik İsminin Anlamı ve Kökeni
Melik, Arapça "Melik" sözcüğünden gelir; "m-l-k" (sahip olmak, hâkim olmak) kökünden "hükümdar, kral" anlamına gelir. Allah'ın güzel isimlerinden "el-Melik" (Mülkün Sahibi) bu köktendir ve Fatiha suresi 4'te her namazda anılır. Aynı kökten Melike (kraliçe), melek ve mülk gelir. Klasik İslami köklü erkek adlarındandır.
Arapça Melik, m-l-k (sahip olmak, hakim olmak) kökünden türer ve "hükümdar, kral, hakan" anlamlarına gelir. Allah'ın 99 güzel isminden el-Melik (Mülkün Mutlak Sahibi) bu kökten gelir. Kur'an Fatiha Suresi 1:4 ayeti "Maliki yevmi'd-din" (Din gününün hükümdarı) ifadesinde her namazda okunur; Mü'minun 23:116 ayeti "fete'ala'llahu'l-Meliku'l-hakk" (Hak hükümdar olan Allah pek yücedir) ifadesinde zikredilir. Aynı kökten Melike (kraliçe), melek (Allah'ın elçisi), mülk (yönetim) sözcükleri türer.
Popülerlik
Melik, klasik İslami bir erkek adı olarak Türk-İslam hükümdarlık geleneğinin köklü adlandırmasıdır; özellikle Selçuklu döneminde Sultan Melik Şah I (1055-1092) gibi figürlerle pekişmiştir.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: Melik (hükümdar) klasik İslami kelam geleneğinde Allah'ın temel sıfatlarından biridir. Taha 20:114 ayeti "Hak hükümdar olan Allah pek yücedir" (Fa-taala'llahu'l-Maliku'l-Hakk) ifadesiyle bu kavramı anar. Malikü'l-mülk (Mülkün Sahibi) Esma-i Hüsna'dan bir başka sıfattır; Al-i İmran 3:26 ayeti "De ki: Mülkün sahibi Allah'ım, sen mülkü dilediğine verirsin" ifadesiyle ilahi hükümranlığı vurgular. Melik adı çocuğa bu klasik manevi hükümdarlık çağrışımını bağışlar.
Kur'an-ı Kerim'de: Tâhâ Suresi, 114. Ayet
Hak hükümdar olan Allah, yücedir.
Tarihi Figürler
Sultan Melik Şah I
1055-1092, Büyük Selçuklu DevletiBüyük Selçuklu Devleti\'nin üçüncü hükümdarı (1072-1092); babası Alp Arslan\'ın ölümünden sonra tahta çıktı ve imparatorluğun en geniş sınırlarına ulaştığı dönemi yönetti. Veziri Nizamülmülk ile birlikte Nizamiye Medreseleri sisteminin kurulmasına önderlik etti; klasik Türk-İslam devlet teşkilatının kurucu hükümdarlarındandır.
Edebiyatta ve Folklorda
Kur\'an-ı Kerim — Taha Suresi 20:114 ayeti
"Hak hükümdar olan Allah pek yücedir" (Fa-taala\'llahu\'l-Maliku\'l-Hakk) ifadesi Allah\'ın el-Malik (Hükümdar) sıfatının klasik Kur\'ani kaynağıdır; Melik adının manevi yükünün temelini oluşturur.
Uluslararası Karşılıkları
- ArapçaMalik
- FarsçaMelik
- UrducaMalik
- Türkçe (diğer yazımlar)Melik / Melîk / Malik