Nuh

Nuh, İbranice Nōaḥ (נֹחַ — huzur, dinlenme) — Arapçaya Nūḥ (نوح) olarak geçti. İslam'ın 25 Kur'anî peygamberinden biri ve ūlū al-'azm (azim-sahibi peygamberler) beşlisinden ilki — Hz. Nuh, Hz. İbrahim, Hz. Musa, Hz. İsa, Hz. Muhammed kuşağında. Adı Kur'an'da 43 kez geçer; 71. Kur'an suresi Sūrat Nūḥ (Nuh Suresi) onun adını ve Tufan-anlatısının özetini taşır. Hz. Nuh 950 yıl boyunca kavmini iman-tevhide-davet etti (Ankebut 14), kavminin reddetmesi üzerine Allah Tufan'ı gönderdi; Hz. Nuh ailesini ve her hayvandan birer çifti gemiye taşıyarak insan-medeniyetinin yenilenmesini sağladı. Yahudi-Hristiyan-İslam üç İbrâhîmî dinin ortak peygamber-figürüdür. 176 yıllık derin TÜİK tarihiyle 2025'te #352 sıradadır.

İbranice Nōaḥ (נֹחַ), İbranice n-w-ḥ ("dinlenmek, huzur-içinde olmak") kökünden — huzur, dinlenme; kavminden-rahatlama. Arapçaya Nūḥ (نوح) olarak geçti; Arapçada da yan-anlam al-nawḥ (ağlama, ağıt) olarak okunur — TDK'nın verdiği yan-yorum bu Arapça-yan-okumaya işaret eder. Klasik İslamî tefsir geleneği iki etimoloji-okumayı işler: (1) İbranice asıl-anlam huzur, dinlenme (Hz. Nuh'un Tufan-sonrası kurulan-yeni-medeniyet kuşağına atfen); (2) Arapça yan-okuma al-nawḥ (ağlama, ağıt — Hz. Nuh'un kavminin-imansızlığı için 950 yıl ağlamasına atfen). Hz. Nuh İslam'ın 25 Kur'anî peygamberinden ve ūlū al-'azm (azim-sahibi peygamberler) beşlisinden ilkidir — bu beşli, Sûra 33:7 ile Ahzâb 7'de zikredilir: Wa-idh akhadhnā mina al-nabiyyīna mīthāqahum wa-minka wa-min Nūḥin wa-Ibrāhīma wa-Mūsā wa-'Īsā ibni Maryam ("Peygamberlerden — özellikle senden, Nuh'tan, İbrahim'den, Musa'dan ve Meryem oğlu İsa'dan — sağlam söz aldık"). Adı Kur'an'da 43 kez geçer; 71. sure Sūrat Nūḥ tamamen onun davasını ve Tufan-anlatısını işler. Innā arsalnā Nūḥan ilā qawmihi an andhir qawmaka min qabli an ya'tiyahum 'adhābun alīm (Nuh 1) açılış-ayetidir. Tufan-kıssası Hud 25-49, Mü'minûn 23-30, Şuara 105-122, Sâffât 75-82, Kamer 9-15, Kasas 32-44 gibi pek çok yerde işlenir; klasik İslamî peygamber-tarihinin temel-anlatılarından biridir.