Öztürk

Öztürk, Türkçe compound: öz ("asıl, saf, gerçek; klasik halk-türkçesinin söz-merkezindeki yan-form söz-yapısı; bk. Özdemir, Özhan maddeleri yan-form söz-örgüsü kök-aile-detayı orada") ve Türk ("Türk milleti, klasik halk-türkçesinin söz-merkezindeki söz-yapısı; klasik Türk-Altay söz-örgüsünün söz-merkezindeki onursal-yan-yorumlu söz-yapısı; bk. Türkay maddesi söz-örgüsü") söz-unsurlarının terkibinden saf-Türk, asîl-Türkçü, hâlis-Türk-soylu anlamlarına gelir. Cumhuriyet sonrası Türkçeleştirme dalgasının modern erkek-adı türetimlerindendir; klasik Türkçü-Cumhuriyetçi söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı. Öz- başlangıçlı klasik Türkçü compound söz-yapıları Cumhuriyet sonrası Türkçeleştirme dalgasının söz-merkezindedir; Özkan (saf-kan), Özay (saf-ay), Özer (saf-er), Özgür (saf-hür), Özdemir ("saf-demir; bk. Özdemir maddesi yan-form söz-örgüsü"), Özlem (özlem-arzu), Özen (saf-en), Özgün (saf-asıl), Özhan ("saf-han; bk. Özhan maddesi yan-form söz-örgüsü"), Öztürk (saf-Türk; bu yan-form söz-yapısı), Özsoy (saf-soy), Özgül (saf-gül), Özge (saf-yan-form söz-yapısı) yan-örgüsü oluşmuştur. -Türk sonlu klasik Türkçü compound söz-yapıları klasik Anadolu Türk-Altay söz-örgüsünün söz-merkezindedir; Atatürk (Türk-atası — Mustafa Kemal'in 1934 onursal-soyadı), Öztürk (saf-Türk; bu yan-form söz-yapısı), Genç-Türk, Yeni-Türk, Orta-Türk yan-form söz-yapıları yer alır. 93 yıllık TÜİK derinliğiyle 2024'te #448 sıradadır.

Türkçe Öztürk, iki Eski Türkçe söz-unsurunun birleşmesiyle yapılmış compound söz-yapısıdır: öz ("asıl, saf, gerçek; klasik halk-türkçesinin söz-merkezindeki yan-form söz-yapısı; öz-be-öz, öz-Türkçe, öz-evlad, öz-yurt yan-formları söz-örgüsünün söz-merkezindedir; Eski Türkçe öz — kendi, asıl, iç söz-yapısı yan-form söz-imgesi; bk. Özdemir, Özhan maddeleri yan-form söz-örgüsü kök-aile-detayı orada") ve Türk ("Türk milleti, klasik halk-türkçesinin söz-merkezindeki söz-yapısı; Eski Türkçe türk — kuvvetli, gücü-yeten yan-form söz-yapısı yan-yorumla yan-bağlanır; klasik Göktürk-runik yazıt-edebî söz-örgüsünde Türk-bodun — Türk-halkı yan-form söz-yapısı klasik Türk-Altay tarih-cengî söz-örgüsünün söz-merkezi söz-yapısı; bk. Türkay, Orkun maddeleri yan-form söz-örgüsü"). Cumhuriyet sonrası Türkçeleştirme dalgasının modern erkek-adı türetimlerindendir; klasik Türkçü-Cumhuriyetçi söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı. Öz- başlangıçlı klasik Türkçü compound söz-yapıları Cumhuriyet sonrası Türkçeleştirme dalgasının söz-merkezindedir; Özkan ("saf-kan, asîl-kan; bk. Özkan maddesi söz-örgüsü"), Özay (saf-ay), Özer (saf-er, asîl-er), Özgür (saf-hür), Özdemir ("saf-demir; bk. Özdemir maddesi yan-form söz-örgüsü"), Özlem ("özlem-arzu yan-form söz-yapısı; bk. İmren maddesi yakın söz-örgüsü"), Özen (saf-en), Özgün (saf-asıl, hâlis), Özhan ("saf-han; bk. Özhan maddesi yan-form söz-örgüsü"), Öztürk ("saf-Türk; bu yan-form söz-yapısı"), Özsoy (saf-soy), Özgül (saf-gül), Özge (saf-yan-form söz-yapısı), Özüm (kendim yan-form söz-yapısı), Özlüce (saf-ce), Özyiğit (saf-yiğit), Özkardeş (saf-kardeş) yan-örgüsü oluşmuştur. -Türk sonlu klasik Türkçü compound söz-yapıları klasik Anadolu Türk-Altay söz-örgüsünün söz-merkezindedir; Atatürk ("Türk-atası — Mustafa Kemal'in 1934 onursal-soyadı; Cumhuriyet'in onursal-yan-yorumlu söz-yapısının söz-merkezi; bk. Atalay maddesi söz-örgüsü"), Öztürk ("saf-Türk; bu yan-form söz-yapısı"), Türkmen (klasik Türk-Altay halk-grup söz-yapısı), Genç-Türk (klasik Cumhuriyetçi-yan-yorumlu söz-yapısı), Yeni-Türk (Cumhuriyetçi söz-örgüsü), Orta-Türk (Selçuklu-yan-bağlamı) yan-form söz-yapıları yer alır. Öztürk özellikle 1932'den itibaren laik-Türkçü orta-tabaka ailelerinin sevdiği zarif modern erkek-adı oldu (1934 Soyadı Kanunu sonrası özellikle soyadı olarak yaygınlaştı, modern Türk-Cumhuriyet söz-örgüsünün söz-merkezindeki en-yaygın soyadlarından biri yan-bağlanır); klasik Türkçü-Cumhuriyetçi söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı; Cumhuriyet sonrası Türk-Altay tarih-mirası-yan-yorumlu söz-yapısının söz-imgesi. Klasik Türk halk-edebî söyleminde Öztürk-yiğit, Öztürk-asîl-Türk, Öztürk-yârın-onursal-yan-yan-asîlliği yan-form söz-yapıları yer aldı.