Siraç
Siraç İsminin Anlamı ve Kökeni
Siraç, Arapça siraj sözcüğünden gelen bir erkek adıdır; s-r-j (kandil yakmak, ışık vermek) kökünden türer. Kur'an'da Hz. Peygamber için siraj munir ("aydınlatan kandil") tabiri Ahzab 33:46'da geçer: Ve-daiyan ila-llahi bi-idhnih ve-sirajan munira ("Allah'a O'nun izniyle çağıran ve aydınlatan bir kandil olarak gönderdik"). Aynı kökten Siraci, Siracüddin ("dinin kandili") gelir. 13. yüzyıl Anadolu Selçuklu sufi piri Siracüddin Urmevi (1198-1283) bu adı taşıyan tanınan tarihi figürlerdendir. 2012'de 170. sırayla zirvesine ulaşmıştır.
Arapça siraj, klasik Arap dilbilim geleneğinde "içinde fitil yanan kandil, çıra" anlamına gelir; aynı kökten el-mişkah (kandilin yer aldığı oyuk), ez-zucaca (kandili kapsayan cam fanus) gelir. Nur Suresi 24:35 Allah nur es-semavati ve-l-ard (Allah göklerin ve yerin nurudur) ayetinin meşhur Mishkat benzetmesi bu kavram ailesinin Kur'ani zirvesidir. Hz. Peygamber'in siraj munir (aydınlatan kandil) sıfatı Ahzab 33:46'da geçer; bu sözcük Hz. Peygamber'in onursal sıfatlarından el-Başir en-Nazir es-Sirac el-Munir zincirinin parçasıdır. Siracüddin tabiri klasik İslam medrese tasavvuf geleneğinin pirleri için kullanılan onursal lakabıdır.
Popülerlik
Siraç, 1924'ten itibaren TÜİK kayıtlarında Anadolu (özellikle Doğu Anadolu Kürt-Türk-İslam ailelerinin) sevdiği klasik erkek adı şeklinde görünür. 20. yüzyıl boyunca Türk-İslami ailelernde 200-400 sıralarında istikrarlı kaldı; 2025'te #333 sıradadır.
Popülerlik Trendi
DüşüyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Dini ve Manevi Bağlam
Ahzab suresi 46. ayette Hz. Peygamber, "siracen münira" (nur saçan bir kandil) olarak nitelenir; insanları Allah'ın izniyle aydınlığa çağıran bir ışık kaynağı diye anılır. Ad, bu nurlu kandil imgesini ve onun aydınlatıcılığını taşır.
Kur'an-ı Kerim'de: Ahzâb Suresi, 46. Ayet
Ve seni [Hz. Peygamber'i] Allah'ın izniyle, Allah'a çağıran ve nur saçan bir kandil olarak [gönderdik].
Uluslararası Karşılıkları
- ArapçaSirāj
- FarsçaSirāj
- UrducaSiraj
- BoşnakçaSiradž