Arzu

Arzu, Farsça ārzū sözcüğünden gelir ve "istek, dilek, kalbin derin arzusu, hasret duyulan şey" anlamına gelir. Avestaca arəzu- (istek, dilek) kökünden türeyen bu Fars-İran kadim sözcüğü, klasik Fars-Türk divan edebiyatının en yoğun aşk özlem imgelerinden biridir — arzu-i visâl (kavuşma arzusu), arzu-i yâr (sevgili arzusu) tamlamaları yüzyıllarca kullanıldı. 1975'te Türkiye'nin #10 en popüler kız ismi konumuna ulaşmıştır.

Farsça arzu, Avestaca arezu- (istek, dilek, arzu) kökünden gelir ve Ana Hint-Avrupa h₃erg- (rica etmek, istemek) kökünün İran-dal türevidir. Aynı kökten Orta Farsça ahrzog ve Klasik Farsça arzu biçimleri türer. Kelime tüm İran dillerinde korunur: Kürtçe arzu, Tacikçe orzu, Peştuca arzu. Klasik Fars divan şiirinin en sık kullanılan aşk özlem sözcüklerinden biridir — Hafız-ı Şirazi'nin, Sadi'nin, Mevlana'nın gazellerinde arzu-i visal (kavuşma arzusu), arzu-i didar (görme arzusu), arzu-yı mecnun (Mecnun'un arzusu — sevgiliye deli gibi duyulan özlem) tamlamaları klasikleşmiştir. Osmanlı divan edebiyatında Fuzuli'nin Leyla vü Mecnun, Şeyh Galib'in Hüsn ü Aşk mesnevilerinde arzu kelimesi aşk tezinin temel malzemesidir. Türkçeye arzu biçiminde 19. yüzyıl öncesinde geçmiş, özel ad olarak kullanımı 20. yüzyıl başında yaygınlaşmıştır.