Betül, kendini Allah'a adamış, iffetli kadın demektir; Hz. Meryem ve Hz. Fatıma'nın lakabıdır. 1996 yılında 15. sıraya kadar yükselen isim, 2025 TÜİK verilerine göre 87. sırada yer alıyor.
Betül İsminin Anlamı ve Kökeni
Betül, Arapça kökenli "bakire; dünyevi zevklerden kopup Allah'a adanmış kadın" anlamlarına gelen klasik bir kız adıdır. Hz. Meryem'in ve Hz. Fatıma ez-Zehra'nın ortak lakaplarından biri olan bu ad, İslam-Hristiyan kadın kutsallık geleneğinin kesişme noktasında yer alır. 100 yılı aşkın TÜİK kayıtlı kullanımla 1996'da 15. sıraya yükselmiştir.
Arapça batul, 'kesmek, ayırmak, kopmak' kökünün pekiştirmeli biçimidir ve "dünyevi zevklerden kesilip kendini Allah'a adamış, bakire" anlamına gelir. Aynı kökten Arapça batala (kesmek), tabattul (ibadete adanma), mubtil (batıla yönelen) sözcükleri gelir. Kur'an'da fiil biçimi tabattala (Müzzemmil 73:8) geçer: "Rabbinin adını zikret ve bütünüyle O'na yönel (tabattal ilayhi tabtilan)" — burada b-t-l kökü ibadete tam adanma anlamında kullanılır. Betül kelimesi İslam-Hristiyan geleneğinde Hz. Meryem'in (Arapça el-Batul Maryam, Grekçe — Parthenos Maria, bakire Meryem) ve Hz. Peygamber'in kızı Hz. Fatıma'nın (İslami gelenekte Fatima el-Batul) ortak lakabıdır. Türkçeye Osmanlı Türkçesi aracılığıyla Betül biçiminde geçmiştir.
Betül ile İsim Çiftleri
Tümünü gör →Bu İsmin Yer Aldığı Listeler
Betül İsminin 2 Farklı Anlamı
Kendini Allah'a adamış, dünyevi bağlardan sıyrılmış
Arapça (b-t-l kökü)Adın kökü olan b-t-l 'kesmek, ayırmak' anlamına gelir; burada dünyevi bağlardan kesilip tümüyle ibadete yönelmeyi anlatır. Bu yönüyle Betül, gönlünü bir amaca adamış, saf ve kararlı bir kişiliği çağrıştırır. Hz. Fatıma'nın lakaplarından biri de Betül'dür.
İffetli, el değmemiş; tertemiz
ArapçaAynı kökün ikinci söyleyişi iffet ve temizlik üzerinedir. Hristiyan geleneğinde de Hz. Meryem için bu anlamda kullanılmıştır. Ad böylece hem manevi adanmışlığı hem de saflığı bir arada taşır.
Betül İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
Bir adın insanı belirlediğini söyleyemeyiz; ama adların taşıdığı çağrışımlar kültürel olarak paylaşılır ve gerçektir. Arapça kökenli Betül isminde öne çıkan iki özellik:
Zarafet
İsmin ilk akla getirdiği şey zarafet — sessiz ama fark edilen, güzelliği gösterişte değil oranda arayan bir tavır.
Maneviyat
Taşıyanına her seslenişte tekrarlanan bir anlam. Maneviyat burada gösterişli bir dindarlık değil, gündelik hayatın içine yerleşmiş sessiz bir aidiyet.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Deneyin
Size en yakın ismi bulalım
6 kısa soru, 30 saniye — zevkinize göre kişisel isim önerileri.
Popülerlik Hikâyesi
Betül, 1919'dan bu yana TÜİK kayıtlarında görülen ancak 1980'lere kadar 100-300. sıralarda orta sıklıkta kullanılan bir İslami kız ismiydi. 1982'de ilk 100'e girdi (#97), 1987'de ilk 50 (#50), 1994'te ilk 20 (#19) ve 1996'da #15 ile zirveye ulaştı. 2000-2020 arası ilk 60 içinde dayanıklı seyretti. 2020 sonrası modern kısa isim dalgasıyla birlikte geri çekilme yaşayarak 2025'te #87 sıraya geldi. 1990-2010 kuşağını tanımlayan İslami Kur'ani kız isimlerinden biri olarak kültürel hafızadaki yerini koruyor.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
DüşüyorGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Bölgesel Yoğunlaşma · TÜİK 2025
Betül en çok Erzurum'da öne çıkıyor — Türkiye ortalamasına göre 2,1 kat daha yaygın.
Oran, ismin o ildeki payının Türkiye genelindeki payına bölümüdür. Yaşayan nüfus verisidir; yeni doğan sıralaması değildir.
- Yaklaşık her 660 kişiden biri
- Yaygın
Betül ismini eşin de sever mi?
İsim Eşleşmesi ile birlikte seçin — ikinizin de beğendiği isimler eşleşsin.
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Betül adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Betül adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: Batul sıfatı İslam'da Hz. Meryem ve Hz. Fatıma ez-Zehra ile özdeşleşmiştir. Kur'an'da Hz. Meryem'in iffeti ve seçilmişliği Al-i İmran 3:42'de anlatılır: "Melekler demişti ki: 'Ey Meryem! Allah seni seçti, seni tertemiz yaptı ve seni alemlerin kadınlarına üstün kıldı.'" Hz. Fatıma ez-Zehra'nın el-Betul lakabı Peygamber hadislerinde ve İslami biyografi geleneğinde yerleşmiştir. Ayrıca tabattul (Allah'a tam adanma, dünyadan el çekme) kavramı Müzzemmil Suresi 73:8 ayetinde geçerek tasavvufi literatürün temel kavramlarından biri haline gelmiştir. Hristiyan Doğu kiliselerinde (Kıpti, Süryani, Ermeni) el-Batul Maryam terimi Hz. Meryem'in resmi sıfatlarından biridir — ismin İslam-Hristiyan ortak teoloji mirasının dildeki izidir.
Benzer İslami adlar için:
Tarihi Figürler
Hz. Fatıma el-Betul
605-632, Mekke / MedineHz. Peygamber'in kızı Fâtıma üç lakapla anılır: ez-Zehrâ (parlak), el-Betûl ve Seyyidetü nisâi'l-âlemîn (âlemlerin kadınlarının efendisi). Betûl lakabı, dünya süsünden el çekip kendini ibadete vermesi dolayısıyla verilmiştir. Sünnî gelenekte 'cennet kadınlarının efendisi' sayılır; Şiî gelenekte On Dört Masum'dan biridir ve imamların annesidir. Alevî-Bektaşî geleneğinde de ehl-i beytin ana figürü olarak aynı saygıyla anılır.
Modern Kültürde
Betül Arım
Oyuncu · 1959Türk tiyatro ve televizyonunun klasik dönem oyuncularından (d. 1959). 1980'ler ve 1990'lar Türk sinemasının ve tiyatro sahnesinin tanınmış yüzlerinden biri olarak ismin 20. yüzyıl sonu kültürel görünürlüğüne katkı sağladı.
Deneyin
Betül soyadınızla nasıl duruyor?
Soyadınızı yazın; ses akışını, ritmi ve anlam ilişkisini birlikte değerlendirelim.
Betül ile İsim Çiftleri
Ünlü İsimdaşlar
Betül Kaçar
Türk-Amerikan astrobiyolog ve akademisyen (d. 1980). Wisconsin-Madison Üniversitesi'nde profesör; NASA'nın ICAR (Interdisciplinary Consortia for Astrobiology Research) programında yer almış, yaşamın kökeni alanında uluslararası tanınırlığı olan bilim insanıdır.
Betül İsmi En Yaygın Hangi İllerde?
TÜİK 2025 verilerine göre Betül isminin en çok kullanıldığı iller.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- Arapça (kaynak)Batūl
- FarsçaBatūl
- UrducaBatūl
- Boşnakça / ArnavutçaBetul