Davut

ErkekİbraniceGeleneksel

Anlam ve Köken

Davut, İbranice Dāwīd (דָּוִד) adının Arapça Dāwūd (داوود) aracılığıyla Türkçeleşmiş biçimidir ve "sevgili, muhabbete mazhar olan" anlamını taşır. İslam, Hristiyanlık ve Yahudiliğin ortak peygamberi olan Hz. Davud Peygamber (Kral David, c. M.Ö. 1040-970) Kur'an'da 16 yerde zikredilir; kendisine Zebûr (Mezmurlar) kitabı verilen, demiri elinde yumuşatma mucizesi olan ve İsrail Krallığı'nın ikinci kralı olan peygamberdir. 175 yılı aşkın TÜİK kayıtlı kullanımla Türkçenin en eski semavi-peygamber erkek isimlerindendir.

İbranice Dāwīd (דָּוִד), Eski İbranice dwd (sevmek, muhabbet etmek) kökünden türer ve "sevgili, muhabbet edilen" anlamını taşır. Eski Ahit'te bu ad Kral Davud'un yanı sıra başka figürler için de kullanılır. Arapçaya Dāwūd (داوود) biçiminde geçmiş — İbranice uzun-sesli ī Arapçada ūya dönüşmüştür. Türkçeye Osmanlı Arapçasından Davud/Davut biçiminde yerleşmiş ve d sonundaki sonluk Türkçe fonolojisinde t ile değişkenli kullanımdadır (hem Davud hem Davut biçimi görülür). Batı dillerinde aynı İbranice ad David biçiminde korunmuştur — Latin David, İngilizce-Fransızca-İspanyolca-İtalyanca David, Almanca David, Rusça Davíd (Давид).

Popülerlik

Davut, TÜİK kayıtlarında 1850'den bu yana sürekli top-150 içinde kalmış çok eski bir İslami-semavi peygamber erkek ismidir — 1850'de top-60 içindeydi (#55 zirvesi). 20. yüzyıl boyunca 60-200. sıralarda istikrarlı kullanım gördü. 2000 sonrası modern-kısa isimlerin yükselişiyle birlikte düzenli geri çekilme süreciyle 2025'te #316 sıraya geldi. 175 yıllık kesintisiz kullanımıyla üç-semavi-din ortak peygamberinin adını taşıyan Türk-İslami erkek onomastiğinin derin manevi örneklerindendir.

Popülerlik Trendi

Düşüyor
2.186.369.18501875190019251950197520002025Sıralama

Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar

Dini ve Manevi Bağlam

İslam: Hz. Davud, Kur'an'ın 25 peygamberinden biri olup kendisine Zebûr (Arapça Zabūr زبور) adlı kitap verilmiştir. Nisâ Sûresi 4:163: "...Davud'a da Zebûr verdik." İsrâ 17:55: "Davud'a Zebûr'u verdik." Kur'an'da sık zikredilen bir başka özelliği, onunla birlikte kuşların ve dağların Allah'ı tesbih etmesidir: "Dağları ve kuşları onunla birlikte tesbih ederler" (Sâd 38:18-19, Enbiyâ 21:79). Demir mucizesi için: "Onun için demiri yumuşattık" (Sebeʾ 34:10). Ayrıca adil yargılama hikmeti bağlamında iki davalı hikâyesi (Sâd 38:21-26) onun adaletinin Kur'anî tasviridir. Sünni, Şii ve Alevi-Bektaşi geleneklerinin üçünde de aynı saygıyla anılır. Hristiyan geleneğinde: İsa Mesîh'in soyunun Davud'dan (Bet Davîd / House of David) geldiği inancı Mesihî beklentinin temelidir (Matta İncili 1:1 — "İbrahim oğlu, Davud oğlu İsa Mesîh'in soyunun kitabı"). Yahudi geleneğinde: Davud İsrail'in altın-çağ kralı ve Mezmurlar'ın yazarıdır; Siyonizmin simge figürüdür ve modern İsrail Devleti'nin sembollerinden Davud Yıldızı (Magen David) onun adıyla anılır.

Tarihi Figürler

Hz. Davud Peygamber (Kral David)

c. M.Ö. 1040-970, İsrail

İslam, Hristiyanlık ve Yahudiliğin ortak peygamberi ve İsrail Krallığı'nın ikinci kralı (Saul'un ardılı). Eski Ahit'te (Samuel I-II, Krallar I) ve Kur'an'da (Bakara 2:251, Enbiyâ 21:78-80, Sâd 38:17-26, Sebeʾ 34:10-13, Nisâ 4:163 gibi 16 yerde) anlatılır. Gençliğinde Filistinli dev savaşçı Golyat'ı (İslami gelenekte Câlût) sapanla öldürmesi İslam-Hristiyan-Yahudi geleneğinin ortak simge olayıdır. Kral olduktan sonra Kudüs'ü başkent yaptı ve İsrail Krallığı'nı zirvesine taşıdı; oğlu Süleyman ona ardıl oldu. Kur'an'da kendisine Zebûr (Mezmurlar) kitabının indirildiği zikredilir (Nisâ 4:163, İsrâ 17:55). İslami mucizeleri: demiri elinde yumuşatma, kuşların ve dağların onunla birlikte tesbih etmesi, adil yargılama hikmeti (Sâd 38:18-26). İsrail tarihi anlatımında İsrail Krallığı'nın altın çağını inşa eden kraldır; Mezmurlar (Zebûr) 150 ilahiden oluşan kutsal şiir kitabının yazarıdır (Yahudi-Hristiyan gelenekte ona atfedilir; İslami gelenekte de kendisine verildiği kabul edilir).

Edebiyatta ve Folklorda

Mezmurlar (Zebûr) — Hz. Davud'a atfedilen 150 ilahi

Eski Ahit'in ilahi-şiir kitabı olan Mezmurlar (İbranice Tehillim — Övgüler), İslami Zebûr, 150 ayrı şiirden oluşur ve geleneksel olarak Hz. Davud'a atfedilir (modern biblical eleştiri pek çok Mezmur'un farklı yazarlara ait olduğunu kabul etse de ana-kütlenin Davud kökenli olduğu görüşü de korunur). Mezmurlar Yahudi ibadet literatürünün ve Hristiyan kilise-müziğinin temelidir; 23. Mezmur "Rab çobanımdır" Batı dünyasının en çok bilinen dini metinlerinden biridir. Klasik İslami tefsir geleneğinde Zebûr Kur'an, Tevrat ve İncil'le birlikte dört büyük kitaptan biri sayılır (Nisâ 4:163). Modern Türk edebiyatında ve dini literatürde Mezmurlar'ın farklı çevirileri (Zebûr Tercümesi, Mezmurlar) mevcuttur.

Modern Kültürde

Türk milli-tarihsel dizilerinde Davut karakterleri

Dizi · 2015

Türk milli-tarihsel dizilerinde Hz. Davud'a atıfla veya sıradan ad-kullanımı olarak Davut karakterleri çeşitli yapımlarda yer aldı. Osmanlı-dönem dizilerinde asker, alim veya kâhya tiplemesi olarak sıkça kullanılır.

Uluslararası Karşılıkları

  • İbranice (asıl kaynak)Dāwīd (דָּוִד)
  • Arapça (İslami)Dāwūd (داوود)
  • İngilizce / Fransızca / İspanyolcaDavid
  • İtalyancaDavide
  • RusçaDavíd (Давид)
  • UrducaDāwūd

Davut ile İkili İsimler

Ünlü İsimdaşlar

Davut Güloğlu

Spor (Güreş)

Türk milli güreşçi ve olimpiyat madalyacısı.

Davut Sulari

Müzik (Halk Müziği)

Türk halk müziğinin önemli ozanlarından biri olan Alevi dedesi ve âşık.

Davut Karaçay

Spor (Güreş)

Olimpiyat şampiyonu Türk serbest güreşçi.

Benzer İsimler

Tümünü Gör →

Sıkça Sorulan Sorular

Daha Fazla Keşfet